(HPĐT)- Với 12 giải nhất, 30 giải nhì, 33 giải ba được trao tặng, Cuộc thi Khoa học kỹ thuật cấp thành phố dành cho học sinh phổ thông năm học 2022-2023 được đánh giá có chiều sâu, hàm lượng kiến thức ngày càng cao. Đây thực sự là “sân chơi” hữu ích, giúp nuôi dưỡng niềm đam mê nghiên cứu khoa học, góp phần phát huy năng lực, phẩm chất của học sinh.
Học sinh Trường THPT Hải An với dự án “Thiết kế robot đa năng giúp phát hiện, giám sát người đeo khẩu trang ứng dụng công nghệ trí tuệ nhân tạo”.
Nhiều dự án chất lượng, có tính sáng tạo
Theo đánh giá của Ban tổ chức, cuộc thi Khoa học kỹ thuật cấp thành phố dành cho học sinh phổ thông năm học 2022-2023 thu hút nhiều đề tài mới, chất lượng, thể hiện sự sáng tạo, dấn thân của học sinh đất Cảng. Xuất phát nhu cầu thực tiễn, dự án “Thiết kế robot đa năng giúp phát hiện, giám sát người đeo khẩu trang ứng dụng công nghệ trí tuệ nhân tạo Artificial Intelligence – AI” của Chu Hải Quang và Trần Gia Bách, học sinh lớp 11B5, Trường THPT Hải An, phát hiện không đeo khẩu trang, phát lời cảnh báo. Hải Quang cho biết: Robot đa năng có thể ứng dụng trong bệnh viện, nơi công cộng, trường học. Ngoài khả năng giám sát người không đeo khẩu trang, robot còn được trang bị hệ thống đèn tia UV diệt khuẩn, nấm mốc, vệ sinh phòng học, bệnh viện và nâng hàng, vận chuyển hàng hóa, hoá chất độc hại, giúp tiết kiệm sức lao động, hạn chế tiếp xúc nguồn bệnh. Robot sử dụng năng lượng mặt trời nên thân thiện môi trường, giúp giảm chi phí sản xuất, an toàn cho người vận hành.
Phần thuyết trình thuyết phục các tính năng của “I-KROBS – Robot phân phối viên nang I-131 cho người bệnh ung thư tuyến giáp” (lĩnh vực Robot và máy thông minh) của Nguyễn Đức Soát, học sinh lớp 10 Địa và Đỗ Trung Kiên, lớp 10 Toán, Trường THPT chuyên Trần Phú, hoàn toàn chinh phục Ban giám khảo. Các em biết vận dụng kiến thức các môn học giải quyết những vấn đề liên quan đến khoa học sức khoẻ. Với khả năng ứng dụng cao trong thực tiễn, đây là một trong hai dự án được đánh giá xuất sắc nhất cuộc thi và lựa chọn tham dự cuộc thi cấp quốc gia vào tháng 3-2023.
Cuộc thi ghi nhận lần đầu có đề tài nghiên cứu về lĩnh vực toán học. Đề tài “Xác định các hằng số đàn hồi của vật liệu trực hướng bằng phương pháp bình phương tối thiếu” của Nguyễn Minh Giang và Trương Thị Thúy Vi, học sinh Trường THPT Lê Ích Mộc, được đánh giá là mới, khó do kiến thức chuyên ngành cao, thể hiện sự táo bạo, dám dấn thân vào lĩnh vực khó của học sinh thành phố. Thúy Vi cho biết: Thông qua vận dụng các định luật, quy tắc toán học phân tích hằng số đàn hồi của vật liệu, chúng em tìm ra phương pháp xác định độ cứng và đàn hồi để áp dụng vào khoa học vật liệu và xây dựng, góp phần tạo nên công trình vững chắc hơn. Đây là đề tài mới, thu thập tài liệu, nghiên cứu, dịch thuật, hoàn thiện nội dung tương đối vất vả nhưng là cơ hội tốt để chúng em được tiếp cận với khoa học. Qua những nhận xét, góp ý của Ban giám khảo, chúng em hiểu sâu hơn về vấn đề mình nghiên cứu. Từ đó, chúng em thấy trưởng thành và tự tin hơn...
Cuộc thi Khoa học kỹ thuật cấp thành phố dành cho học sinh trung học năm học 2022-2023, thu hút 119 dự án thuộc 16 lĩnh vực, được tuyển chọn từ 235 dự án tại vòng sơ khảo. Theo Ban tổ chức, số lượng và chất lượng các đề tài năm nay đều tăng so với năm học trước. Trong đó, tập trung một số lĩnh vực Khoa học xã hội hành vi, kỹ thuật y sinh và khoa học sức khỏe, năng lượng hóa học, khoa học vật liệu...
Động lực thúc đẩy đổi mới giáo dục
Điểm nhấn của cuộc thi năm nay, lĩnh vực robot và máy thông minh có nhiều đề tài chất lượng tham gia, nhất là lần đầu có dự án về toán học. Học sinh biết vận dụng kiến thức môn học giải quyết những vấn đề thực tiễn, từ đó, sáng tạo các sản phẩm hữu ích, liên quan đến cuộc sống.
Là người hướng dẫn, theo sát học sinh, thầy Phạm Đức Cường, giáo viên Tin học, Trường THPT An Dương cho biết: Thực tế không phải học sinh nào tham gia cuộc thi này cũng trở thành nhà khoa học. Ý nghĩa cuộc thi mang lại chính là rèn luyện, giúp các em hình thành tư duy khoa học để giải quyết các vấn đề, góp phần phát triển năng lực khai thác tài liệu, thuyết trình, phản biện, các kỹ năng làm việc nhóm, đáp ứng yêu cầu mà Chương trình giáo dục phổ thông 2018 đề ra...
Cuộc thi được ngành Giáo dục - Đào tạo (GD-ĐT) tổ chức hằng năm. Theo Phó giám đốc Sở GD-ĐT Đỗ Văn Lợi, sự hưởng ứng và tham gia tích cực của học sinh, các nhà trường trên địa bàn cho thấy ý nghĩa, sức lan tỏa của cuộc thi. Đây là dịp tốt để cán bộ, giáo viên, học sinh và các nhà trường giao lưu, trao đổi, học tập kinh nghiệm. Sở GD-ĐT đề nghị các cơ sở giáo dục tiếp tục khuyến khích học sinh nghiên cứu khoa học, vận dụng kiến thức môn học vào thực tiễn. Từ đó, góp phần đổi mới hình thức dạy học, phương pháp kiểm tra, đánh giá kết quả học tập, phát triển năng lực và phẩm chất của học sinh; thúc đẩy giáo viên tự bồi dưỡng, nâng cao năng lực chuyên môn và chất lượng dạy học./.
Bài và ảnh: BÙI HẠNH
