Một số địa phương chưa mặn mà vào cuộc
Đường nội đồng xã Lưu Kỳ (huyện Thủy Nguyên).
Theo quyết định của UBND thành phố ngày 2-5-2019 về việc hỗ trợ làm đường giao thông thôn, xóm, ngõ phố, đường nội đồng và nội bộ nghĩa trang trên địa bàn thành phố năm 2019, thành phố hỗ trợ các địa phương 50.872 tấn xi măng để làm 312 km đường giao thông nội đồng. Tuy nhiên, đến cuối tháng 12-2019, các huyện mới tiếp nhận 15945 tấn xi măng, thực hiện được 74 km đường giao thông nội đồng. Do các địa phương chưa hoàn thành kế hoạch nên thành phố tiếp tục gia hạn cho các địa phương đến hết quý 1-2020. Tuy nhiên, đến cuối tháng 3-2020, các địa phương làm đường giao thông nội đồng được gần 200 km, đạt hơn 60% mức kế hoạch năm 2019. Một số địa phương làm đường giao thông nội đồng khá chậm. Đơn cử như huyện An Lão mới làm được 7 km, đạt 30% mức kế hoạch; huyện Vĩnh Bảo làm được 61 km, đạt 50% mức kế hoạch; huyện Thủy Nguyên làm được 20 km, đạt hơn 45% mức kế hoạch...
Gần đây, việc làm đường giao thông nội đồng ở một số địa phương chậm lại. Thậm chí, có xã trong năm 2019 không làm được km đường giao thông nội đồng nào do không đủ nguồn lực. Theo Phó trưởng Phòng Nông nghiệp- Phát triển nông thôn huyện An Lão Nguyễn Phú Thọ, các xã hiện nay rất “ngại” triển khai làm đường giao thông nội đồng vì khó huy động sức dân. Một số người dân nhận thấy việc đóng góp làm đường nội đồng không công bằng do người có nhiều ruộng, người có ít ruộng nên không ủng hộ làm đường nội đồng. Bên cạnh đó, trong những năm qua, một số tuyến đường nội đồng dễ làm, dễ huy động sức dân, các địa phương đã làm xong. Hiện nay, phần lớn các tuyến đường giao thông nội đồng còn lại là tuyến đường dài, kinh phí đóng góp lớn, người dân có ruộng tại các khu vực này bỏ ruộng hoang nên không thiết tha ủng hộ kinh phí, góp sức cùng địa phương. Nguyên nhân khách quan là từ năm 2016 đến năm 2018, thành phố yêu cầu các địa phương dừng hỗ trợ vật liệu khác cho các địa phương làm đường nội đồng bằng nguồn ngân sách. Vì vậy, các xã phải tự huy động nguồn kinh phí quá lớn, không đủ năng lực làm đường giao thông nội đồng. Ở một số địa phương như các huyện: An Lão,Vĩnh Bảo, Thủy Nguyên, kết quả làm đường giao thông nội đồng đạt thấp bởi địa phương đăng ký kế hoạch lớn hơn so với khả năng có thể làm được. Vì vậy, đến cuối năm, phần lớn các địa phương này không hoàn thành kế hoạch. Ở một số địa phương, trong năm 2019 xao nhãng việc đôn đốc làm đường giao thông nội đồng do phải tập trung vào công việc chỉ đạo phòng chống dịch tả lợn châu Phi. Một số địa phương bị thiệt hại lớn vì dịch tả lợn châu Phi nên không còn nguồn kinh phí hỗ trợ việc làm đường nội đồng.
Rộng mở thêm cơ chế hỗ trợ
Nhằm giúp các địa phương tập trung cao cho việc làm đường giao thông nội đồng, từ năm 2019, Sở Nông nghiệp- Phát triển nông thôn tham mưu thành phố về việc hỗ trợ thêm cho các địa phương để đẩy nhanh tiến độ đường giao thông nội đồng. Ngay sau đó, thành phố đồng ý cho phép sử dụng ngân sách địa phương để hỗ trợ làm đường giao thông nội đồng, các địa phương chủ động ngân sách hỗ trợ, dựa theo nguyên tắc chỉ đấu thầu lựa chọn đơn vị cung cấp vật liệu xây dựng, nhân dân tự tổ chức thực hiện, bảo đảm tiết kiệm, hiệu quả. Từ 2019 đến nay, các huyện: Tiên Lãng, Vĩnh Bảo, An Lão, Kiến Thụy, An Dương có nghị quyết của HĐND huyện về việc hỗ trợ cát, đá cho một số xã làm đường giao thông nội đồng. Hiện, chỉ còn huyện Thủy Nguyên chưa có quyết định về việc hỗ trợ này.
Để đẩy nhanh tiến độ làm đường giao thông nội đồng, các địa phương cần linh hoạt hơn trong việc tranh thủ nguồn vốn và sự hỗ trợ của các tổ chức, cá nhân, doanh nghiệp; đồng thời tích cực vận động đóng góp kinh phí, ngày công lao động của người dân để làm đường giao thông nội đồng. Một số địa phương làm tốt việc này như xã Bát Trang (huyện An Lão) xã không chỉ huy động sức dân mà còn tích cực vận động doanh nghiệp để làm đường giao thông nội đồng. Trong năm 2017-2018, địa phương vận động Tập đoàn Vingroup đầu tư hơn 2 tỷ đồng làm đường giao thông nội đồng. Ở xã Ngũ Lão (huyện Thủy Nguyên), trong năm 2019, địa phương tranh thủ sự giúp đỡ ngày công lao động của Huyện Đoàn, sự trợ giúp kinh phí của Đoàn Thanh niên Công ty TNHH MTV Xi măng Vicem Hải Phòng, vận động người dân đóng góp thêm kinh phí để làm tuyến đường giao nông nội đồng dài 350 m, rộng 3m…
Trong năm 2020, các địa phương rà soát lại hiện trạng một số tuyến đường nội đồng cần làm, chủ động đăng ký, đề xuất với Chi cục Phát triển nông thôn. Cán bộ Chi cục Phát triển nông thôn phối hợp các địa phương kiểm tra lại nhu cầu đăng ký làm đường nội đồng cho sát thực tế, đồng thời xem xét khả năng tài chính của địa phương để có thể làm các tuyến đường nội đồng, tránh tình trạng đăng ký không sát với thực tế triển khai. Sở Nông nghiệp – Phát triển nông thôn khuyến khích các địa phương tranh thủ nguồn vốn đấu giá đất để hỗ trợ thêm kinh phí làm đường nội đồng cho các xã…
Quan tâm hỗ trợ thêm cát, đá làm đường nội đồng
Thực hiện làm đường bê tông nội đồng, địa phương có kế hoạch làm 4,2 km của 7 tuyến nội đồng. Sau 3 năm triển khai, đến nay, địa phương hoàn thành 3,1 km đường nội đồng, góp phần tạo thuận lợi cho sản xuất, đưa cơ giới hóa vào đồng ruộng. Hiện, còn 1,1 km đường giao thông nội đồng có sẵn cốt nền, đang chờ cơ chế để nâng cấp, cải tạo, dự kiến sẽ triển khai trong năm nay và năm 2021. Đối với việc làm đường nội đồng, địa phương vận động bà con đóng góp trung bình 650.000 đồng/sào, được bà con đồng thuận. Tuy vậy, quá trình xây dựng nông thôn mới, người dân trong thôn tham gia đóng góp, ủng hộ khá lớn, xây dựng, hoàn thiện nhiều hạng mục, công trình nông thôn mới nên việc huy động đóng góp của người dân thời điểm này sẽ khó khăn hơn so với giai đoạn trước.
Địa phương cũng đề xuất, ngoài nguồn hỗ trợ xi măng, thành phố và huyện quan tâm bố trí hỗ trợ thêm cát, đá để giảm nguồn huy động đóng góp của người dân. Qua đó, đẩy nhanh tiến trình xây dựng nông thôn mới kiểu mẫu, tạo đà nâng cao thu nhập cho nông dân, góp phần phát triển kinh tế, xã hội.
Nguyễn Đắc Thương (Bí thư chi bộ thôn Đa Ngư, xã Tân Trào, huyện Kiến Thụy)
Tiếp tục hỗ trợ xây dựng đường nội đồng
Thời gian qua, với sự hỗ trợ của thành phố, huyện, địa phương triển khai nâng cấp, cải tạo nhiều tuyến đường giao thông thôn xóm, nội đồng, tạo điều kiện đi lại và sản xuất cho người dân. Tuy nhiên, do nguồn lực còn hạn chế, nên một số tuyến đường nội đồng ở xa trung tâm xã mới được trải cấp phối. Vì vậy, đề nghị chính quyền địa phương tiếp tục đăng ký nhận hỗ trợ xi măng của thành phố để bê tông, nhựa hóa các tuyến đường này. Trong quá trình thực hiện, nên nâng cao chuẩn xây dựng theo tiêu chí đường giao thông nông thôn mới kiểu mẫu.
Hiện nay, ở một số khu vực, người dân cải tạo ruộng bỏ hoang để xây dựng các gia trại, trang trại. Đường vào các gia trại, trang trại chủ yếu do người dân san lấp tự làm, nhỏ hẹp. Do đó, đề nghị chính quyền các cấp quan tâm hỗ trợ các hộ sản xuất kiên cố hóa các tuyến đường, đáp ứng yêu cầu phát triển sản xuất.
Phạm Xuân Huỳnh (Xã Lưu Kỳ, huyện Thủy Nguyên)
Mong sớm được cải tạo, nâng cấp đường nội đồng quanh vùng rau an toàn
Công ty TNHH thực phẩm xanh Kỳ Duyên có vùng sản xuất rau an toàn 18 ha ở xã Hùng Tiến (huyện Vĩnh Bảo). Trong những năm qua, vùng rau an toàn cung cấp nhiều loại rau ăn lá cho thị trường và phục vụ xuất khẩu. Bao quanh vùng sản xuất là hệ thống đường nội đồng và mương nước được dự án QSEĐP đầu tư. Đến nay, sau hơn 15 năm hệ thống đường giao thông này không còn phù hợp để phục vụ sản xuất do đường nội đồng quá nhỏ hẹp, xe ô tô không thể đến được vùng sản xuất. Người sản xuất khi thu hoạch nông sản phải sử dụng xe kéo nhỏ để vận chuyển nông sản đến khu vực đường lớn ô tô có thể đỗ, mất khá nhiều công lao động. Bên cạnh đó, đường nội đồng quanh vùng sản xuất xuống cấp do người dân tự tháo mương nước ở gần đường giao thông để khơi nguồn nước tưới cho ruộng sản xuất rau màu…
Vì vậy, Công ty TNHH thực phẩm xanh Kỳ Duyên đề nghị thành phố tạo điều kiện hỗ trợ xi măng, huyện hỗ trợ vật liệu xây dựng khác như cát, đá…, xã tích cực vận động bà con có vùng sản xuất góp thêm kinh phí, ngày công lao động cùng với doanh nghiệp sớm cải tạo, nâng cấp, mở rộng đường giao thông nội đồng quanh vùng sản xuất rau an toàn… để thuận tiện hơn trong sản xuất và lưu thông sản phẩm.
Đỗ Thị Duyên (Giám đốc Công ty TNHH thực phẩm xanh Kỳ Duyên)
Hương An
