(HPĐT)- Theo báo cáo của Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật Hải Phòng, hiện diện tích sản xuất lúa chất lượng tại các huyện chiếm 50-60% diện tích canh tác. Với sản lượng ngày càng tăng, doanh nghiệp và nông dân cần hợp tác lâu dài tiêu thụ hết lúa thu hoạch từ 2 vụ lúa/năm.
Sản xuất lúa chất lượng ở Hợp tác xã nông nghiệp Thụy Hương tại xã Ngũ Phúc (Kiến Thụy).
Doanh nghiệp sẵn sàng hợp tác
Theo HTX nông nghiệp Thụy Hương (Kiến Thụy), hiện diện tích lúa chất lượng của HTX lên đến 200 ha. HTX hướng dẫn nông dân sản xuất lúa như: Hạt ngọc 9, ST25, thảo dược tím, Đài Thơm…Trong vụ xuân 2023, sản lượng lúa của HTX đạt gần 1.400 tấn. Với sản lượng thu hoạch này, HTX có thể cung ứng đủ lúa gạo cho người tiêu dùng thành phố trước khi thu hoạch vụ mùa mới. Theo Giám đốc HTX Nguyễn Thị Hà, nhu cầu sử dụng gạo ngon của người tiêu dùng ngày càng tăng, HTX phải liên kết sản xuất các giống lúa chất lượng mới tiêu thụ sản phẩm dễ dàng, đồng thời bán được giá cao.
Công ty TNHH An Đình có trụ sở tại Hà Nội là doanh nghiệp thu mua lúa gạo phục vụ xuất khẩu lớn nhất miền Bắc. Từ năm 2021, công ty liên kết với một hộ tích tụ ruộng đất ở xã Trấn Dương (huyện Vĩnh Bảo) sản xuất thử nghiệm giống lúa DS1. Qua sản xuất thử nghiệm vụ mùa năm 2023 thành công, công ty tiếp tục liên kết với nông dân và các hộ tích tụ ruộng đất ở các huyện: Tiên Lãng, Vĩnh Bảo, An Lão… để cấy giống lúa SD1 (Kiểm tra DS1 hay SD1) phục vụ xuất khẩu với diện tích hơn 200 ha…
Theo rà soát của Trung tâm Khuyến nông và Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật Hải Phòng, đến cuối tháng 8-2022, trên địa bàn thành phố có 40 HTX nông nghiệp, 20 doanh nghiệp có hợp đồng liên kết sản xuất trong lĩnh vực trồng trọt, chủ yếu là liên kết sản xuất lúa chất lượng với các hộ sản xuất. Một số doanh nghiệp, HTX liên kết phát triển sản xuất theo chuỗi khép kín từ sản xuất, chế biến, tiêu thụ sản phẩm cho giá trị kinh tế cao. Cụ thể, mô hình liên kết giữa doanh nghiệp, HTX với nông dân sản xuất gạo ngon như GL26, DS1, J02… tại các huyện thu lợi nhuận 45- 50 triệu đồng/ha…
Giám đốc Trung tâm Khuyến nông Hải Phòng Nguyễn Ngọc Đam cho biết, việc doanh nghiệp, HTX liên kết với nông dân để sản xuất lúa chất lượng đem lại nhiều lợi ích cho các bên góp phần thúc đẩy quy trình sản xuất của nông dân theo hướng tiến bộ. Do đó, sản phẩm có thể được bán tại các cửa hàng nông sản an toàn, siêu thị tiến tới phục vụ xuất khẩu… Cùng với đó, nông dân không phải lo tình trạng được mùa rớt giá hay khâu chế biến, bảo quản sản phẩm sau thu hoạch…
Nông dân thu hoạch lúa ở Tiên Lãng. Ảnh: Hoàng Phước
Thúc đẩy sự liên kết bền chặt hơn
Mặc dù liên kết sản xuất giữa nông dân và doanh nghiệp có nhiều thuận lợi nhưng thực tế, chủ yếu doanh nghiệp, HTX mới chỉ liên kết được với các hộ tích tụ ruộng đất, sản xuất lớn, còn các hộ sản xuất nhỏ, lẻ thì vẫn tự sản, tự tiêu. Bên cạnh đó, việc sản xuất liên kết với các hộ dân tích tụ ruộng đất, sản xuất lớn cũng gặp một số khó khăn. Ông Nguyễn Văn Tiến, tích tụ được 10 ha ruộng đất ở xã Trấn Dương (Vĩnh Bảo) cho biết, khi liên kết với doanh nghiệp thường phải sản xuất với quy mô lớn, chi phí vật tư nông nghiệp đầu vào cao, đồng thời phải đầu tư máy nông cụ mới thuận tiện sản xuất. Tuy nhiên, cơ chế chính sách hỗ trợ của thành phố rất khó tiếp cận để mua sắm máy nông cụ, vật tư chủ động sản xuất. Kỹ thuật canh tác theo đúng yêu cầu của doanh nghiệp rất khó để bắt nhịp ngay để bảo đảm năng suất và chất lượng cao...
Để thúc đẩy mối liên kết bền chặt giữa nông dân và doanh nghiệp, Phó giám đốc Sở Nông nghiệp phát triển nông thôn Hải Phòng Nguyễn Ngọc Tuất cho rằng, Sở sẽ tiếp tục đề xuất với thành phố cơ chế chính sách hỗ trợ các hộ tích tụ ruộng đất, sản xuất lớn có đủ điều kiện để liên kết với doanh nghiệp; yêu cầu các cơ quan chức năng thuộc Sở phối hợp với doanh nghiệp tổ chức tuyên truyền, tập huấn kỹ thuật để nông dân có thể sản xuất theo hướng hàng hóa.
Về phía chính quyền địa phương, cần tích cực tuyên truyền cho người dân hạn chế diện tích ruộng bỏ hoang, nhân rộng điển hình trong việc tích tụ ruộng đất, sản xuất lớn, mang lại giá trị kinh tế cao.
Doanh nghiệp cũng có nhiều giải pháp thiết thực để thúc đẩy mối quan hệ hợp tác bền chặt với nông dân và người tích tụ ruộng đất trên địa bàn thành phố. Tổng giám đốc Công ty TNHH An Đình Bùi Thanh Nhị cho biết, đơn vị cần thu mua sản phẩm để phục vụ xuất khẩu. Vì vậy, đơn vị hỗ trợ người sản xuất lúa chất lượng về giống và kỹ thuật, tổ chức các hội nghị hướng dẫn kỹ thuật, thậm chí cử nhân viên xuống vùng sản xuất của nông dân để hướng dẫn cụ thể, đồng thời hỗ trợ nông dân chi phí vận chuyển sản phẩm từ ruộng thu hoạch đến khi sản phẩm về kho bảo quản của doanh nghiệp…/.
Bài và ảnh: HƯƠNG AN
