Đối thoại từ cơ sở, giảm khiếu kiện vượt cấp

Tăng cường đối thoại

Bám sát chỉ đạo của Thanh tra Chính phủ và UBND thành phố, Thanh tra thành phố chủ động tham mưu triển khai đồng bộ nhiều giải pháp nâng cao hiệu quả công tác tiếp công dân, giải quyết khiếu nại, tố cáo. Trọng tâm là nâng cao trách nhiệm người đứng đầu, tăng cường kiểm tra việc thực hiện pháp luật về tiếp công dân; thường xuyên nắm tình hình cơ sở để kịp thời tham mưu xử lý các vụ việc mới phát sinh, nhất là những vụ việc có nguy cơ trở thành khiếu kiện đông người, vượt cấp.

Trong 6 tháng đầu năm 2026, toàn thành phố tiếp 7.408 lượt công dân với 9.408 người, liên quan 6.572 vụ việc; tiếp nhận 9.682 đơn thư các loại và đã xử lý 9.551 đơn. Có 5.743 đơn thuộc thẩm quyền được xem xét, giải quyết; 223 vụ khiếu nại và 120 vụ tố cáo được giải quyết theo quy định.

Đáng chú ý, số lượt công dân đăng ký tiếp giảm 8,92%, số đơn thư tiếp nhận giảm 4,31% so với cùng kỳ năm 2025, phản ánh hiệu quả bước đầu của việc tăng cường đối thoại, giải quyết vụ việc ngay từ cơ sở. Riêng Thanh tra thành phố trong 6 tháng đầu năm tiếp 78 lượt công dân với 81 người, giảm 42 lượt, tương đương 65% so với 6 tháng cuối năm 2025. Nhiều vụ việc được hướng dẫn, giải thích ngay từ đầu, góp phần hạn chế đơn thư không đúng quy định.

Hiệu quả của công tác đối thoại được thể hiện qua nhiều vụ việc cụ thể. Ngày 29/10/2025, bà Vũ Thị Chiên, trú tại xã Chấn Hưng, có đơn tố cáo liên quan đến việc quản lý, giao đất nông nghiệp. Sau khi được cán bộ Thanh tra thành phố tuyên truyền, giải thích quy định của pháp luật về tố cáo, đất đai và thẩm quyền giải quyết, bà nhận thấy nội dung phản ánh thực chất là đề nghị xem xét quyền lợi về đất nông nghiệp, không thuộc phạm vi tố cáo theo quy định. Trên cơ sở đó, bà tự nguyện rút đơn và liên hệ cơ quan có thẩm quyền để được xem xét, giải quyết.

Thực tế cho thấy việc lắng nghe, đối thoại, giải thích thấu đáo ngay từ buổi tiếp công dân giúp người dân thực hiện đúng quyền của mình, đồng thời hạn chế khiếu kiện kéo dài, vượt cấp.

Ông Nguyễn Tuấn Trung, Chánh Văn phòng Thanh tra thành phố nhận định, tiếp công dân không chỉ là thực hiện trình tự, thủ tục hành chính mà còn là công tác dân vận của chính quyền. Cán bộ thanh tra phải thực hiện tốt phương châm "nghe dân nói, nói dân hiểu, làm dân tin", coi đối thoại, giải thích và thuyết phục là giải pháp trọng tâm để tạo đồng thuận. Việc tham mưu giải quyết vụ việc không chỉ dựa vào hồ sơ mà cần trực tiếp gặp gỡ công dân, xác minh thực tế, làm rõ nguyên nhân phát sinh khiếu nại để lựa chọn phương án xử lý phù hợp, đúng quy định pháp luật. Thông qua hoạt động tiếp công dân, ngành thanh tra cũng kịp thời phát hiện những bất cập trong thực hiện chính sách và công tác quản lý ở cơ sở để tham mưu cấp có thẩm quyền chấn chỉnh, hoàn thiện cơ chế, góp phần phòng ngừa vi phạm từ sớm.

Chuyển đổi số trong công tác tiếp công dân

Theo định hướng của Thanh tra Chính phủ, cùng với nâng cao chất lượng tiếp công dân, toàn ngành đang đẩy mạnh chuyển đổi số, xây dựng và khai thác hiệu quả Cơ sở dữ liệu quốc gia về tiếp công dân, xử lý đơn, giải quyết khiếu nại, tố cáo. Việc chuẩn hóa dữ liệu phục vụ công tác quản lý, chỉ đạo, điều hành, đồng thời hỗ trợ thống kê, phân tích, dự báo tình hình để nâng cao hiệu quả giải quyết vụ việc.

Triển khai định hướng này, Thanh tra thành phố tiếp tục tham mưu UBND thành phố nâng cao trách nhiệm người đứng đầu trong tiếp công dân, giải quyết khiếu nại, tố cáo; tăng cường kiểm tra việc thực hiện các quyết định, kết luận đã có hiệu lực pháp luật; chủ động rà soát các vụ việc có nguy cơ phát sinh khiếu kiện đông người, phức tạp để tham mưu giải quyết kịp thời, nhất là trong bối cảnh mô hình chính quyền địa phương 2 cấp đi vào hoạt động.

Theo Chánh Văn phòng Thanh tra thành phố, đơn vị đang đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin trong quản lý, theo dõi, xử lý đơn thư; khai thác hiệu quả Cơ sở dữ liệu quốc gia và từng bước nghiên cứu triển khai tiếp công dân trực tuyến đối với những vụ việc đủ điều kiện. Đây là giải pháp góp phần rút ngắn thời gian xử lý, nâng cao tính công khai, minh bạch và tạo thuận lợi hơn cho người dân thực hiện quyền khiếu nại, tố cáo.

Bên cạnh đó, Thanh tra thành phố tiếp tục xây dựng đội ngũ cán bộ làm công tác tiếp công dân có bản lĩnh chính trị, vững chuyên môn, giỏi kỹ năng đối thoại và xử lý tình huống. Mỗi cán bộ không chỉ nắm vững quy định pháp luật mà còn phải gần dân, hiểu dân, lắng nghe và giải thích thấu đáo, tạo sự đồng thuận trong quá trình giải quyết vụ việc. Qua đó góp phần hạn chế khiếu kiện vượt cấp, không để phát sinh "điểm nóng", giữ vững ổn định chính trị, trật tự an toàn xã hội, tạo môi trường thuận lợi cho sự phát triển bền vững của thành phố.