Giải bài toán nguồn lực đầu tư cho Hải Phòng phát triển

HĐND thành phố Hải Phòng vừa thông qua Nghị quyết về chủ trương đầu tư xây dựng tuyến đường kết nối Đông – Tây với tổng mức đầu tư khoảng 22.669 tỷ đồng. Trong đó, vốn ngân sách thành phố khoảng 7.552 tỷ đồng (chiếm khoảng 33%); vốn của nhà đầu tư khoảng 15.117 tỷ đồng (chiếm 67%).

Dự án đầu tư xây dựng tuyến đường kết nối Đông – Tây dự kiến thực hiện theo phương thức đối tác công tư (PPP), hình thức hợp đồng xây dựng – chuyển giao (BT), thanh toán bằng quỹ đất. Quỹ đất dự kiến thanh toán gồm 7 khu đất với tổng diện tích khoảng 360,28 ha tại các khu vực Hồng Bàng, An Hải, An Dương và Thủy Nguyên.

Quyết định chủ trương đầu tư dự án không chỉ có ý nghĩa trong việc kết nối hai khu vực phía tây và phía đông thành phố, hoàn thiện mạng lưới giao thông, mở rộng không gian phát triển, mà còn cho thấy đa dạng hóa phương thức huy động nguồn lực đầu tư phát triển.

Để đạt mục tiêu tăng trưởng giai đoạn 2026 - 2030 từ 13% trở lên/năm, thành phố cần khoảng 2,4 triệu tỷ đồng vốn đầu tư. Riêng năm 2026, để đạt mục tiêu tăng trưởng, thành phố phấn đấu tổng vốn đầu tư toàn xã hội đạt 363.000 tỷ đồng. Đây là bài toán lớn đối với thành phố trong bối cảnh còn không ít khó khăn, thách thức.

Bên cạnh đó, trong tổng số vốn cần cho thực hiện mục tiêu tăng trưởng, dự kiến vốn đầu tư công chiếm khoảng 10 - 11%, phần còn lại là vốn đầu tư ngoài ngân sách (vốn đầu tư tư nhân, vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài). Trong bối cảnh cạnh tranh thu hút vốn ngày càng gay gắt cũng đặt ra yêu cầu đa dạng hóa phương thức huy động nguồn lực đầu tư.

Để giải bài toán trên, thành phố đề ra các nhóm nhiệm vụ, giải pháp trọng tâm. Cùng với tăng thu ngân sách, đẩy nhanh giải ngân đầu tư công để tạo sức lan tỏa, thành phố xác định huy động các nguồn lực, nhất là nguồn nội lực gắn với đa dạng hóa các nguồn vốn tham gia, đầu tư hệ thống hạ tầng trọng điểm của thành phố; ưu tiên phát triển hạ tầng giao thông, công nghiệp, dịch vụ sau cảng, đô thị, khoa học - công nghệ và đổi mới sáng tạo…

Trong đó, PPP được xác định là kênh huy động vốn cho phát triển kết cấu hạ tầng chiến lược. Đây cũng là một trong nhiệm vụ đã được Nghị quyết 11-NQ/TU đề ra.

Thực tế cho thấy, trước thời điểm Luật Đầu tư theo phương thức PPP năm 2020 có hiệu lực, Hải Phòng đã triển khai một số dự án PPP, chủ yếu theo hình thức BT và một số ít theo hình thức BOT. Các dự án góp phần huy động hiệu quả nguồn lực ngoài ngân sách, giảm áp lực chi đầu tư công, thúc đẩy phát triển kết cấu hạ tầng đô thị, cải tạo chung cư cũ, chỉnh trang đô thị, nâng cao chất lượng sống của người dân…

Sau khi Luật PPP năm 2020 và các văn bản hướng dẫn được ban hành, hệ thống pháp lý về PPP, hợp đồng BT từng bước được hoàn thiện, đồng bộ, thành phố đã xác định danh mục 19 dự án có thể triển khai theo hình thức BT.

Hiện cùng với dự án tuyến đường kết nối Đông - Tây, thành phố đang tìm nhà đầu tư dự án tuyến đường nối cảng Lạch Huyện với sân bay Gia Bình, đề xuất thực hiện theo phương thức PPP, áp dụng hình thức hợp đồng BOT hoặc BT.

Mở rộng, đa dạng hóa phương thức huy động nguồn lực cũng gắn với yêu cầu quản lý, sử dụng hiệu quả nguồn vốn trong từng dự án. Theo đó, thành phố tập trung nâng cao chất lượng công tác chuẩn bị dự án ngay từ đầu; tổ chức thực hiện linh hoạt, lồng ghép các thủ tục; tăng cường phối hợp liên ngành; chủ động chuẩn bị mặt bằng, quỹ đất sạch để tạo điều kiện thuận lợi cho nhà đầu tư, qua đó đẩy nhanh tiến độ và nâng cao hiệu quả dự án.

Thành phố rà soát các quy định của pháp luật hiện hành để bảo đảm xác định chính xác số liệu, giá trị quỹ đất thanh toán hợp đồng xây dựng – chuyển giao, phương pháp xác định giá trị tiền sử dụng đất, tiền thuê đất, chi phí giải phóng mặt bằng khấu trừ vào tiền sử dụng đất của các quỹ đất dự kiến thanh toán.

Đa dạng phương thức huy động nguồn lực cũng là bước cụ thể hóa định hướng của Trung ương trong phát huy vai trò định hướng, dẫn dắt của vốn đầu tư công để kích hoạt nguồn lực từ khu vực tư nhân. Qua đó, tạo thêm dư địa cho đầu tư hạ tầng, góp phần thúc đẩy tăng trưởng và hiện thực hóa các mục tiêu phát triển Hải Phòng đề ra.