Hỗ trợ đúng nhu cầu, giúp người hoàn lương vững bước

Quản lý sát từng người, hỗ trợ đúng nhu cầu

Năm 2025, sau khi chấp hành xong án phạt tù, anh Hoàng Văn Th. trở về xã Hà Bắc với quyết tâm xây dựng lại cuộc sống. Nhờ cải tạo tốt, anh được giảm 2 năm 4 tháng thời gian chấp hành án. Tuy nhiên, sau thời gian dài cách ly xã hội, việc tìm kiếm công việc phù hợp, ổn định thu nhập không phải điều dễ dàng. Được Công an xã Hà Bắc và chính quyền địa phương hướng dẫn tiếp cận nguồn vốn tín dụng chính sách, vợ chồng anh vay 100 triệu đồng để mở rộng cửa hàng kinh doanh giày dép.

Trung tá Vương Tuấn Anh, Phó Trưởng Công an xã Hà Bắc cho biết, địa phương hiện có 70 người chấp hành xong án phạt tù và 38 người đang chấp hành án tại cộng đồng.

Từ ngày 1/7/2025 đến nay, Công an xã đã hỗ trợ 8 trường hợp chấp hành xong án phạt tù và sau cai nghiện tiếp cận nguồn vốn tín dụng chính sách với tổng số tiền gần 1 tỷ đồng.

Cùng với công tác quản lý, tuyên truyền, đơn vị chủ động làm cầu nối giữa người hoàn lương với chính quyền, ngân hàng, doanh nghiệp và cộng đồng; đồng thời, vận động các cơ sở sản xuất, kinh doanh tạo cơ hội việc làm, giúp họ ổn định cuộc sống lâu dài.

Tại phường Hưng Đạo, công tác này cũng được triển khai theo hướng bài bản, rõ cơ chế phối hợp và phân công trách nhiệm cụ thể cho từng lực lượng. Hiện trên địa bàn có 59 người chấp hành xong án phạt tù đang cư trú.

Phần lớn người hoàn lương có ý thức chấp hành pháp luật, mong muốn ổn định cuộc sống. Tuy nhiên, trình độ nghề nghiệp hạn chế, thiếu kinh nghiệm lao động, định kiến xã hội và khó khăn trong tiếp cận nguồn vốn vẫn là những rào cản đáng kể. Bởi vậy, mô hình “Tái hòa nhập cộng đồng đối với người chấp hành xong án phạt tù” của Công an phường Hưng Đạo đã phát huy hiệu quả thiết thực.

Thiếu tá Nguyễn Minh Tiến, Phó Trưởng Công an phường Hưng Đạo nhấn mạnh, thay vì chỉ dừng ở việc nắm tình hình, quản lý người chấp hành xong án phạt tù, mô hình phân loại những đối tượng tái hòa nhập cộng đồng theo 3 nhóm gồm những người đã ổn định, chấp hành tốt; nhóm những người có hoàn cảnh khó khăn, thiếu việc làm, cần hỗ trợ và nhóm có nguy cơ tái phạm, quan hệ xã hội phức tạp. Việc phân nhóm giúp lực lượng Công an xác định đúng nhu cầu, lựa chọn biện pháp hỗ trợ và mức độ quản lý phù hợp.

Chủ động chuẩn bị việc làm từ trong trại giam

Tại Kế hoạch số 32/KH-UBND ngày 31/1/2023 về hỗ trợ đào tạo nghề nghiệp, tư vấn, giới thiệu việc làm cho người chấp hành xong án phạt tù. Theo đó, thành phố đặt mục tiêu 100% phạm nhân tại trại giam (Công an thành phố) và nhà tạm giữ được tư vấn về lao động, việc làm, sử dụng ngành nghề đã học trong khoảng 2 tháng trước khi chấp hành xong án phạt tù hoặc khi có kết quả thẩm định đề nghị đặc xá, tha tù trước thời hạn có điều kiện. Người trở về địa phương có nhu cầu tiếp tục được hỗ trợ học nghề, giới thiệu việc làm và vay vốn tạo việc làm theo quy định.

Nghị định 247/2026/NĐ-CP của Chính phủ quy định rõ trách nhiệm của cơ sở giam giữ trong đánh giá năng lực, nhu cầu của từng phạm nhân; phối hợp với trung tâm dịch vụ việc làm tư vấn, định hướng nghề nghiệp, tổ chức đào tạo, nâng cao tay nghề trước khi họ mãn hạn tù.

Thông tin về thời điểm phạm nhân trở về địa phương phải được chuyển đến cơ quan chức năng trước hai tháng, tạo điều kiện để chính quyền và công an cơ sở chủ động phương án tiếp nhận, hỗ trợ. Khi trở về cộng đồng, người chấp hành xong án phạt tù còn có cơ hội tiếp cận chính sách đào tạo nghề, tư vấn, giới thiệu việc làm và vay vốn phát triển sản xuất, kinh doanh.

Theo Thượng tá Phạm Trường Hà, Trưởng phân trại tạm giam Hưng Đạo (Trại tạm giam số 1 - Công an thành phố), tại phân trại, các phạm nhân chuẩn bị hết thời hạn chấp hành án phạt tù đều báo cáo lên Trại tạm giam số 1 - Công an thành phố để được hướng nghiệp, dạy nghề. Sự nối tiếp giữa chuẩn bị trong cơ sở giam giữ đến hỗ trợ tại công an địa phương sẽ góp phần giúp người hoàn lương có cơ hội tái hòa nhập tốt hơn, không phải bắt đầu lại một cách đơn độc.

Trên cơ sở quá trình học nghề, lao động, cải tạo và năng lực của từng phạm nhân, lực lượng Công an chủ động nắm bắt nguyện vọng, ngành nghề phù hợp; phối hợp gia đình, chính quyền nơi cư trú và doanh nghiệp tìm kiếm cơ hội việc làm trước khi họ mãn hạn tù.

Khi thông tin được kết nối sớm, doanh nghiệp có thể chủ động xem xét nhu cầu tuyển dụng, người thân có điều kiện chuẩn bị sinh kế, còn Công an cấp xã nắm được phương án hỗ trợ để tiếp nhận, hướng dẫn ngay khi người chấp hành xong án trở về.

Cách làm này giúp rút ngắn khoảng trống giữa thời điểm mãn hạn tù và thời điểm tìm được việc làm giúp người hoàn lương từng bước ổn định cuộc sống. Đây cũng là giải pháp thiết thực để biến chính sách nhân văn thành cơ hội thực tế, góp phần hạn chế tái phạm và giữ vững an ninh, trật tự từ cơ sở.