Theo điều 175 Bộ luật Dân sự năm 2015, các chủ thể có nghĩa vụ tôn trọng, duy trì ranh giới chung; không được lấn, chiếm, thay đổi mốc giới ngăn cách.

Gia đình ông Hòa và gia đình bà Lan sống cạnh nhau đã hơn 20 năm vốn có quan hệ hòa thuận, thường xuyên qua lại, giúp đỡ nhau trong cuộc sống.
Mâu thuẫn chỉ bắt đầu khi gia đình bà Lan sửa lại tường rào. Trong quá trình xây dựng, ông Hòa cho rằng phần móng tường mới nhà bà Lan đã cố tình lấn sang đất nhà mình gần 1 m. Ông yêu cầu dừng thi công và trả lại phần đất bị lấn. Bà Lan không đồng ý, cho rằng tường được xây đúng theo vị trí hàng rào cũ mà hai gia đình đã sử dụng ổn định nhiều năm.
Từ chuyện tường rào, hai bên lời qua tiếng lại. Quan hệ hàng xóm trở nên căng thẳng. Ông Hòa tuyên bố sẽ làm đơn đề nghị chính quyền giải quyết, còn bà Lan cho rằng mình không làm gì sai nên cũng không chấp nhận tháo dỡ.
Biết sự việc, Tổ hòa giải của thôn đã chủ động gặp riêng từng gia đình để tìm hiểu nguyên nhân. Sau khi nghe hai bên trình bày, hòa giải viên đề nghị các gia đình tạm dừng tranh cãi, cùng kiểm tra lại giấy tờ về quyền sử dụng đất và hiện trạng ranh giới.
Tại buổi hòa giải, hòa giải viên nhẹ nhàng phân tích: “Việc xác định ranh giới đất không thể chỉ dựa vào trí nhớ của mỗi bên. Pháp luật quy định ranh giới giữa các bất động sản được xác định theo thỏa thuận, theo quyết định của cơ quan nhà nước có thẩm quyền hoặc theo ranh giới đã tồn tại ổn định trong thời gian dài mà không có tranh chấp. Vì vậy, trước hết hai gia đình cần căn cứ hồ sơ đất đai, mốc giới thực tế và nếu cần thì đề nghị cơ quan chuyên môn hỗ trợ xác định”.
Bên cạnh đó, theo quy định tại Điều 175 Bộ luật Dân sự năm 2015, các chủ thể có nghĩa vụ tôn trọng, duy trì ranh giới chung; không được lấn, chiếm, thay đổi mốc giới ngăn cách.
Sau khi cùng xem lại giấy chứng nhận quyền sử dụng đất và trao đổi với cán bộ chuyên môn của địa phương, hai bên nhận thấy phần ranh giới thực tế có một đoạn chưa thật sự rõ ràng do hàng rào cũ được dựng từ nhiều năm trước.
Tổ hòa giải đề nghị hai gia đình thống nhất mời người có chuyên môn xác định lại ranh giới theo hồ sơ địa chính. Trong thời gian chờ xác định, bà Lan tạm dừng xây đoạn tường đang có tranh chấp.
Kết quả kiểm tra cho thấy tường dự kiến xây có một phần lệch sang phía đất nhà ông Hòa. Bà Lan đồng ý điều chỉnh lại vị trí tường theo mốc giới được xác định. Ông Hòa cũng đồng ý tạo điều kiện để gia đình bà Lan tiếp tục thi công, không yêu cầu bồi thường vì phần móng chưa hoàn thiện và chưa gây thiệt hại đáng kể.
Cuối buổi hòa giải, bà Lan nói:
“Chỉ vì một đoạn tường mà mấy hôm nay hai nhà không nhìn mặt nhau. Giờ xác định rõ rồi thì tôi sửa lại cho đúng”.
Ông Hòa cũng vui vẻ đáp:
“Đất phải rõ ràng, nhưng hàng xóm còn sống với nhau lâu dài. Giải quyết được như thế này là tốt nhất”.
Hai bên cùng ký biên bản hòa giải thành và thống nhất giữ nguyên mốc giới sau khi được xác định.
HUY QUANG