35/35 cơ sở chưa bảo đảm điều kiện theo quy định mới
Chọn mua cá giống ở làng nghề cá giống Hội Am, xã Cao Minh (huyện Vĩnh Bảo).
Theo Chi cục Thủy sản thành phố (Sở Nông nghiệp -Phát triển Nông thôn), kết quả kiểm tra điều kiện các cơ sở sản xuất, ương dưỡng giống thủy sản cuối năm 2019 trên địa bàn thành phố tại 7 quận, huyện gồm: Đồ Sơn, Dương Kinh, Kiến Thụy, Thủy Nguyên, Tiên Lãng, Vĩnh Bảo cho thấy, 35/35 cơ sở được kiểm tra đều chưa đáp ứng điều kiện sản xuất, ương dưỡng giống thuỷ sản theo quy định mới tại Nghị định số 26 ngày 8-3-2019 của Chính phủ. Trong đó, 28/35 cơ sở chưa đáp ứng điều kiện về cơ sở vật chất, trang thiết bị phục vụ sản xuất phù hợp với loài thủy sản gồm các chỉ tiêu như: thiết bị thu gom, xử lý chất thải không ảnh hưởng đến khu vực sản xuất, ương dưỡng chưa đạt yêu cầu. 20/35 cơ sở chưa có khu cách ly thủy sản mới nhập về, đơn cử như cơ sở sản xuất giống thủy sản của Doanh nghiệp Thương binh Bình Trọng ở thị trấn Tiên Lãng (huyện Tiên Lãng); cơ sở ương dưỡng giống thủy sản của Công ty TNHH Phúc Hà ở xã trường Thọ (huyện An Lão).
Một số cơ sở chưa có nhân viên kỹ thuật được đào tạo về nuôi trồng thủy sản, bệnh học thủy sản. Điều đáng nói, có tới 100% số cơ sở chưa đáp ứng yêu cầu về xây dựng và áp dụng hệ thống kiểm soát chất lượng, kiểm soát an toàn sinh học. Cụ thể là 4 chỉ tiêu về nước phục vụ sản xuất, ương dưỡng, giống thủy sản trong quá trình sản xuất, vệ sinh, thu gom, xử lý nước thải, chất thải, tiêu hủy xác động vật thủy sản chết hoặc nhiễm bệnh phải tiêu hủy.
Nguyên nhân là do Luật Thủy sản năm 2017 (có hiệu lực từ ngày mồng 1-1-2019, Nghị định 26 của Chính phủ quy định chi tiết một số điều và biện pháp thi hành Luật Thủy sản (hiệu lực từ ngày 25-4-2019) có nhiều điểm mới so với Luật Thủy sản năm 2003 và các văn bản hướng dẫn thi hành Luật Thủy sản 2003. Trong khi các cơ sở sản xuất, ương dưỡng giống thủy sản chưa được tiếp cận kịp thời thông tin, nên triển khai chậm và gặp phải một số khó khăn. Ý thức của một số cơ sở sản xuất, ương dưỡng giống thủy sản trên địa bàn thành phố trong việc chấp hành các quy định của pháp luật còn hạn chế. Một số cơ sở hoạt động dựa trên kinh nghiệm, chưa chú trọng tới việc tham gia đào tạo, tập huấn về các lĩnh vực nuôi trồng thủy sản, bệnh học thủy sản. Những năm gần đây, việc sản xuất giống thủy sản, tiêu thụ sản phẩm gặp khó khăn, hoạt động cầm chừng, nhất là đối với những cơ sở sản xuất cá nước ngọt, nên nhiều cơ sở chưa chú trọng đầu tư cơ sở vật chất, trang thiết bị phục vụ sản xuất. Từ đầu năm 2020 đến nay, do ảnh hưởng của dịch bệnh COVID-19, việc sản xuất, tiêu thụ càng gặp khó khăn, hiện một số cơ sở sản xuất giống thủy sản phải tạm dừng hoạt động.
Cần có giải pháp “dài hơi”
Ông Đỗ Đức Thịnh, Chi cục phó Chi cục Thủy sản cho rằng, trước những vướng mắc, bất cập trên, thời gian tới, các địa phương, đơn vị cần tập trung thực hiện các giải pháp tháo gỡ. Trước mắt, Phòng Nông nghiệp- Phát triển nông thôn các quận, huyện tăng cường phổ biến, tuyên truyền các quy định của pháp luật, trọng tâm là Luật Thủy sản năm 2017 và các văn bản hướng dẫn trong hoạt động sản xuất, ương dưỡng giống thủy sản tới các cơ sở sản xuất giống thủy sản. Đồng thời tiếp tục phối hợp với Chi cục Thủy sản trong công tác thanh tra, kiểm tra việc chấp hành các quy định trong lĩnh vực giống thủy sản của các tổ chức, cá nhân sản xuất, ương dưỡng giống thủy sản để phát hiện, ngăn chặn, xử lý nghiêm hành vi vi phạm theo quy định của pháp luật.
Bên cạnh đó, các cơ sở sản xuất, ương dưỡng giống thủy sản cần chủ động đầu tư nâng cấp cơ sở vật chất, trang thiết bị bảo đảm đủ điều kiện sản xuất theo quy định, đồng thời hoàn thiện các điều kiện cần thiết để được cấp giấy chứng nhận cơ sở đủ điều kiện sản xuất, ương dưỡng giống thủy sản theo quy định của Luật Thủy sản. Với một số cơ sở sản xuất giống thủy sản nhỏ lẻ, hoạt động không hiệu quả, tùy theo điều kiện đặc thù có thể gom lại thành khu vực sản xuất giống tập trung quy mô lớn để tạo ra nguồn giống thủy sản bảo đảm chất lượng cung ứng cho người sản xuất.
Về lâu dài, để duy trì, vực dậy lĩnh vực sản xuất giống thủy sản, các cấp, ngành cần có chính sách, cơ chế hỗ trợ các cơ sở sản xuất, ương dưỡng giống thủy sản đầu tư cơ sở vật chất, tiếp cận, ứng dụng khoa học công nghệ mới trong quá trình sản xuất. Cùng với đó, các cơ sở sản xuất đẩy mạnh hợp tác, liên kết, trao đổi kinh nghiệm để hỗ trợ nhau cùng phát triển.
Tiến Đạt - Ảnh: Hoàng Phước
