Học trong di sản, lớn lên cùng quê hương

Giáo dục gắn với thực tiễn địa phương đã góp phần bồi đắp tình yêu quê hương, niềm tự hào dân tộc cho học sinh.

Hào hứng những tiết học trải nghiệm sinh động

Trong 2 ngày 20 và 21/1, 800 học sinh khối 5 của 5 trường mầm non trên địa bàn phường Bạch Đằng đã tưng bừng tham gia hoạt động trải nghiệm chuyên đề “Dòng sông quê em - Bạch Đằng Giang” tại khu di tích lịch sử Bạch Đằng Giang tại chính quê hương mình. Ngay từ những bước chân đầu tiên, không gian uy nghiêm, hoành tráng của vùng đất lịch sử đã khiến các em nhỏ thích thú. Hàng trăm ánh mắt trong veo dõi theo từng câu chuyện kể về ba lần dân tộc ta đánh đuổi quân xâm lược phương Bắc trên dòng sông Bạch Đằng huyền thoại.

Các em được chiêm ngưỡng những hàng cọc gỗ lim sừng sững - minh chứng sống động cho trí tuệ, lòng quả cảm của cha ông. Đây là bài học trực quan giàu sức lay động. Không còn là những trang sách khô cứng, lịch sử hiện lên gần gũi khi các em được tận mắt nhìn, được chạm tay vào hiện vật quý tại khu trưng bày. Chuyến đi vì thế không chỉ là hoạt động ngoại khóa mà thực sự là tiết học lịch sử sinh động, gieo mầm nhận thức đầu đời về cội nguồn dân tộc cho trẻ mầm non.

Với cách làm khác, Trường Mầm non Gia Lộc (xã Gia Lộc) đã tổ chức chuyên đề cấp thành phố “Tăng cường cho trẻ các hoạt động trải nghiệm gắn với văn hóa địa phương”. Chương trình cuốn hút với sự góp mặt của hơn 100 giáo viên, cha mẹ học sinh cùng các nghệ sĩ, võ sĩ và câu lạc bộ văn hóa truyền thống. Những làn điệu chèo, múa lân, trống hội, võ thuật, cùng hoạt động tìm hiểu làng nghề như làm giò chả, oản, nón, hương, tre đan… đã mang đến bức tranh sinh động về đời sống văn hóa quê hương. Qua đó, trẻ được trải nghiệm, khám phá và hình thành tình yêu tự nhiên, quý trọng văn hóa truyền thống.

Không khí hào hứng ấy cũng lan tỏa trong học sinh THCS khi vào ngày 16/1, Trường THCS Võ Thị Sáu (phường An Biên) phối hợp Trường THCS Ngũ Phúc (xã An Thành) tổ chức chuyên đề cấp thành phố về “Kết nối di sản - Hội tụ tinh hoa”, thuộc nội dung giáo dục địa phương lớp 7, chủ đề 4: Bảo tồn di sản văn hóa Hải Phòng. Chuỗi hoạt động học tập sáng tạo như trò chơi khởi động “Tô thắm sắc hoa di sản”, thuyết trình, hoạt cảnh, múa rối, báo cáo dự án trong lớp học số đã biến học sinh thành những “sứ giả di sản” đầy tự tin.

Em Phạm Thị Bảo Châu, lớp 7C2, Trường THCS Võ Thị Sáu hào hứng nói: “Mỗi hoạt động đều mang lại cảm giác mới mẻ, giúp em hiểu di sản quê hương bằng nhiều giác quan, không chỉ nghe mà còn được trình bày, sáng tạo và lan tỏa”.

Trước đó, vào ngày 10/1, hoạt động dạy học thực tế môn giáo dục địa phương lớp 8 với các chủ đề về lịch sử dựng nước - giữ nước và khám phá ca trù Đông Môn của Trường THCS Ngô Gia Tự (phường Hồng Bàng) cũng để lại nhiều dấu ấn. Các em học sinh được tham quan đình Đông Môn (phường Hòa Bình), khu di tích lịch sử Bạch Đằng Giang (phường Bạch Đằng), từ đó cảm nhận sâu sắc truyền thống hào hùng và triết lý quân sự “lấy dân làm gốc” bất diệt.

Bồi đắp tình yêu quê hương

Theo Trưởng Phòng Văn hóa - Xã hội phường Bạch Đằng Nguyễn Huy Tưởng, hành trình trải nghiệm đã giúp các em hiểu hơn truyền thống lịch sử của dân tộc, quê hương, qua đó hun đúc tình yêu quê hương, đất nước cho thế hệ tương lai.

Cô giáo Tăng Thị Dịu, Hiệu trưởng Trường Mầm non Gia Lộc cho biết, nhiều năm qua nhà trường luôn chú trọng hoạt động trải nghiệm, song đây là năm đầu tiên triển khai bài bản việc gắn trải nghiệm với văn hóa địa phương. Xuất phát từ tinh thần Nghị quyết 71 của Bộ Chính trị về đột phá phát triển giáo dục và đào tạo, định hướng của ngành giáo dục - đào tạo, nhà trường mạnh dạn mời nghệ nhân, nghệ sĩ cùng tham gia để khai thác hiệu quả giá trị lịch sử, văn hóa truyền thống của địa phương.

Từ cách làm này, nhiều trường mầm non khác cũng linh hoạt vận dụng, đẩy mạnh khai thác nét đặc trưng văn hóa tại địa phương mình, tạo sự lan tỏa tích cực, nhất là trong những ngày giáp Tết Nguyên đán, khi ai cũng hướng về nguồn cội.

Nhấn mạnh ý nghĩa của giáo dục truyền thống lịch sử, văn hóa của địa phương tới học sinh thành phố, Phó Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo Đỗ Duy Hưng nhấn mạnh, hợp nhất Hải Phòng và Hải Dương đã hình thành không gian văn hóa rộng mở, phong phú. Giáo dục địa phương cần được làm mới bằng tư duy liên vùng, liên trường.

Sở khuyến khích các cơ sở giáo dục linh hoạt phối hợp các hoạt động dạy và học phong phú, kết hợp bài học gắn với thực tế, để kể các câu chuyện di sản văn hóa bằng ngôn ngữ giáo dục hiện đại, giúp học sinh không chỉ học về di sản mà còn được sống trong di sản, từ đó nuôi dưỡng tình yêu quê hương và ý thức trách nhiệm gìn giữ các giá trị bền vững của dân tộc.