Hồi sinh một 'địa chỉ đỏ' quốc gia ở Đồ Sơn

Dự án đang làm hồi sinh một 'địa chỉ đỏ' quốc gia và tạo điểm nhấn trong bức tranh du lịch tại phường Đồ Sơn.

Tạo điểm nhấn phát triển du lịch 4 mùa

Bến K15 là 'km số 0' của đường Hồ Chí Minh trên biển, tuyến vận tải chiến lược đã đi vào huyền thoại trong cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước. Từ chuyến tàu Phương Đông 1 vào đêm 11/10/1962, tới khi kết thúc sứ mệnh lịch sử đã có 88 chuyến tàu không số rời bến, chuyên chở gần 5.000 tấn vũ khí, đạn dược và hàng nghìn tấn hàng hóa chi viện cho chiến trường miền Nam. Những con tàu ấy gắn liền với tên tuổi các anh hùng như Nguyễn Đắc Thắng, Nguyễn Chánh Tâm, Nguyễn Phan Vinh…, cùng nhiều tập thể, cá nhân được phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân.

Với những giá trị lịch sử đặc biệt đó, năm 2008, Bến K15 được xếp hạng Di tích lịch sử cấp quốc gia. Năm 2024, nơi đây tiếp tục được công nhận là Di tích quốc gia đặc biệt trong Cụm di tích lịch sử Đường Hồ Chí Minh trên biển. Theo thống kê của Phòng Văn hóa - Xã hội phường Đồ Sơn, mỗi năm Bến K15 đón khoảng 8.000 lượt du khách trong và ngoài thành phố đến tham quan, tìm hiểu lịch sử "Bến tàu Không số", trong đó phần lớn là các đoàn học sinh, sinh viên.

Khi dự án hoàn thành, quần thể di tích Bến K15 không chỉ khang trang, đồng bộ hơn về hạ tầng, cảnh quan, mà còn trở thành một sản phẩm du lịch văn hóa, lịch sử đặc trưng của Đồ Sơn cũng như thành phố Hải Phòng. Điểm đến này sẽ góp phần đa dạng hóa sản phẩm, từng bước phá thế du lịch mùa vụ, điểm yếu lâu nay của khu du lịch Đồ Sơn. Đây cũng sẽ là không gian giáo dục truyền thống cách mạng sinh động cho thế hệ trẻ, nơi tổ chức các hoạt động tri ân, lễ tưởng niệm, du lịch trải nghiệm gắn với lịch sử.

Trong bối cảnh Đồ Sơn đang định hướng phát triển du lịch bền vững, đa dạng hóa sản phẩm và đặt mục tiêu đón 4,9 triệu lượt khách du lịch trong năm 2026, việc sớm hoàn thành Dự án đầu tư xây dựng, tu bổ tôn tạo quần thể di tích Bến K15 mang ý nghĩa then chốt trong bức tranh tổng thể phát triển du lịch của địa phương. Hoàn thành dự án này không chỉ gìn giữ một 'địa chỉ đỏ', mà còn mở ra một động lực mới cho du lịch Đồ Sơn trong giai đoạn phát triển tiếp theo.

Phấn đấu về đích trước hạn

Theo Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng các công trình giao thông và nông nghiệp Hải Phòng, việc thi công gặp nhiều khó khăn do mặt bằng nhỏ hẹp, giáp biển, phụ thuộc lớn vào thủy triều và thường xuyên chịu ảnh hưởng bởi thời tiết. Tuy nhiên, các nhà thầu đã nỗ lực khắc phục, tổ chức thi công linh hoạt theo thủy triều để đẩy nhanh tiến độ. Chủ đầu tư phấn đấu cơ bản hoàn thành các hạng mục chính trước Tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026, về đích trước thời hạn, đưa công trình vào phục vụ nhân dân và du khách.

Sau nhiều năm chịu tác động của bão gió, thời gian và môi trường biển khắc nghiệt, di tích Bến K15 đã xuống cấp. Trước thực trạng đó, thành phố Hải Phòng triển khai Dự án đầu tư xây dựng, tu bổ tôn tạo quần thể di tích Bến K15 trên diện tích 2,28 ha, tổng mức đầu tư gần 235 tỷ đồng, thực hiện trong giai đoạn 2021 - 2026.

Công trình khởi công ngày 12/4/2025, gồm 13 gói thầu với nhiều hạng mục trọng điểm như: Đền thờ các anh hùng liệt sĩ, đền Nam Hải, nhà sắp lễ; cầu tàu kết hợp thả hoa đăng; mô phỏng tàu không số và các chiến sĩ; phù điêu Đại tướng Võ Nguyên Giáp với lực lượng Hải quân; đài tưởng niệm, bãi cọc, sân quảng trường, cổng vào di tích cùng hệ thống hạ tầng, cảnh quan phụ trợ.

Ghi nhận tại công trường những ngày giữa tháng 1/2026, hàng chục công nhân, kỹ sư đang khẩn thi công các hạng mục. Đến nay, hạng mục san lấp, xử lý nền và kè bảo vệ bờ do Công ty CP Xây dựng và Thương mại Hoàng Kim thực hiện đã cơ bản hoàn thành. Riêng tuyến kè dài 555 m đạt 100% khối lượng, giá trị ước khoảng 90% hợp đồng.

Tại gói thầu số 20 do Công ty CP 68 Minh Đức đảm nhiệm, các công trình chính gồm Đền thờ Anh hùng liệt sĩ, đền Nam Hải và nhà sắp lễ đã hoàn thành phần thô, đang bước vào giai đoạn hoàn thiện sơn tường, nội thất, bậc cấp, lát nền.

Hạng mục tôn tạo đài tưởng niệm đã hoàn thành phần trụ chính và bốn trụ phụ, đang thi công bậc cấp, lát nền; chuẩn bị triển khai bãi cọc. Các công trình phụ trợ như biển di tích, cổng tứ trụ đã hoàn thành gia công tại xưởng, đang thi công móng, chuẩn bị lắp đặt; nhà vệ sinh đã hoàn thành xây thô, đang hoàn thiện...

Đặc biệt, hai hạng mục mỹ thuật được coi là 'linh hồn' của toàn dự án là bức phù điêu Đại tướng Võ Nguyên Giáp với lực lượng Hải quân do Công ty CP Mỹ thuật Trung ương thi công đã hoàn thành khâu đúc đồng, đang lắp dựng tại hiện trường, đạt khoảng 46% khối lượng. Hạng mục mô phỏng tàu không số và các chiến sĩ đã hoàn thành gia công đá, đúc đồng tượng nhân vật, đang lắp dựng, khối lượng đạt khoảng 69%. Các nhà thầu đang tăng tốc thi công, mục tiêu cơ bản hoàn thành toàn bộ dự án trong tháng 1/2026.