Iran tuyên bố sẽ hạn chế có chọn lọc hoạt động hàng hải tại eo biển Hormuz, trong khi cảnh báo an ninh và sức ép kinh tế tiếp tục gia tăng.
Ngày 12/10, Iran khẳng định chiến lược tại eo biển Hormuz là kiểm soát và hạn chế hoạt động hàng hải, thay vì đóng cửa hoàn toàn tuyến đường biển chiến lược này. Tehran đồng thời nhấn mạnh quyền điều tiết hoạt động vận tải có nguy cơ đe dọa an ninh quốc gia.
Phát biểu tại một hội nghị nghiên cứu quốc phòng, ông Yahya Rahim Safavi, cố vấn quân sự cấp cao của Lãnh tụ tối cao Iran Mojtaba Khamenei cho biết, nước này chủ trương quản lý hoạt động lưu thông qua eo biển Hormuz, nhất là đối với các tàu chở trang thiết bị quân sự có khả năng đe dọa trực tiếp đến an ninh Iran.
Theo ông Safavi, nếu tuyến hàng hải này được sử dụng để vận chuyển các phương tiện quân sự đe dọa Iran, việc kiểm soát và hạn chế lưu thông vừa là quyền, vừa là nhiệm vụ chiến lược của các lực lượng vũ trang nước này.
Ông Safavi cũng bác bỏ quan điểm cho rằng các tuyến đường ống dẫn dầu và hành lang vận tải thay thế đã làm giảm vai trò của eo biển Hormuz. Theo ông, hơn 20% lượng dầu mỏ và năng lượng toàn cầu vẫn đi qua tuyến đường này. Dù một số quốc gia tìm cách đa dạng hóa các tuyến vận chuyển để giảm phụ thuộc, Hormuz vẫn giữ vị trí quan trọng trong hệ thống cung ứng năng lượng thế giới và khó có thể được thay thế hoàn toàn.
Tuyên bố trên cho thấy Tehran tiếp tục coi việc kiểm soát hoạt động hàng hải tại Hormuz là một công cụ chiến lược trong chính sách an ninh, quốc phòng, đồng thời ưu tiên các biện pháp hạn chế có chọn lọc thay vì phong tỏa toàn bộ tuyến vận tải năng lượng quan trọng này.
Cũng trong ngày 12/10, Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) tuyên bố đã tấn công một con tàu tìm cách đi qua eo biển Hormuz.
Theo thông báo đăng trên nền tảng tin tức Sepah News, Hải quân IRGC cho biết một siêu tàu chở dầu đã trúng đạn và bốc cháy tại eo biển. Lực lượng này cáo buộc con tàu tìm cách đi qua khu vực bằng cách tắt thiết bị định vị và phớt lờ các cảnh báo.
Tuyên bố được đưa ra sau khi Tư lệnh Hải quân IRGC Ali Ozmaei cảnh báo vào cuối tuần qua rằng bất kỳ tàu nào tắt thiết bị định vị nhằm tránh bị phát hiện khi đi qua Hormuz sẽ bị coi là “thù địch” và phải đối mặt với phản ứng “quyết liệt”.
Trong bối cảnh căng thẳng an ninh tiếp diễn, Tổng thống Iran Masoud Pezeshkian ngày 12/10 cảnh báo nước này đang đứng trước bước ngoặt lịch sử đầy thách thức, khi phải đồng thời đối mặt với nguy cơ chiến tranh và những khó khăn kinh tế ngày càng nghiêm trọng.
Phát biểu tại một sự kiện quốc gia về chăm sóc sức khỏe dựa vào cộng đồng, ông Pezeshkian nhấn mạnh các vấn đề kinh tế hiện đặt ra thách thức lớn hơn cả những mối đe dọa quân sự. Theo ông, cuộc khủng hoảng mà Iran đang đối mặt không thể giải quyết chỉ bằng súng đạn và tên lửa.
Nhà lãnh đạo Iran cho rằng dù các nguy cơ quân sự vẫn hiện hữu, những hệ lụy kinh tế do xung đột và các mối đe dọa gây ra còn nghiêm trọng hơn, đòi hỏi chính quyền tập trung giải quyết khó khăn trong đời sống người dân.
Ông Pezeshkian nhấn mạnh chính quyền có trách nhiệm trực tiếp tháo gỡ các vấn đề kinh tế, xã hội, thay vì chỉ tập trung ứng phó với những thách thức an ninh từ bên ngoài. Những tuyên bố về tính ưu việt của hệ thống chính trị Iran, theo ông, cần được chứng minh bằng hiệu quả phục vụ người dân và khả năng đáp ứng các nhu cầu thiết yếu của xã hội.
Các phát biểu cho thấy sức ép kinh tế và đời sống dân sinh đang là mối quan tâm lớn của giới lãnh đạo Iran, bên cạnh yêu cầu bảo đảm an ninh quốc gia trong bối cảnh căng thẳng quân sự kéo dài.
H.A (theo TTXVN)
