Khắc ghi lời Bác dạy, Hải Phòng triển khai nhiều mô hình thiết thực, góp phần xây dựng đời sống văn hóa, vun đắp nếp sống văn minh.

Trong những lần về thăm Hải Phòng, Chủ tịch Hồ Chí Minh luôn quan tâm đến đời sống nhân dân, lao động sản xuất, giáo dục và gìn giữ các giá trị văn hóa tốt đẹp. Qua những lời căn dặn gần gũi, Người gửi gắm niềm tin, đồng thời đặt ra yêu cầu đối với cán bộ, nhân dân trong xây dựng quê hương: đoàn kết, trách nhiệm, cần kiệm và chăm lo cuộc sống cộng đồng.
Lời căn dặn xây dựng Hải Phòng trở thành địa phương "gương mẫu của cả nước" gắn liền với yêu cầu cán bộ gần dân, trọng dân, tránh quan liêu, mệnh lệnh; thường xuyên tự phê bình, phê bình và đặt lợi ích chung lên trên lợi ích riêng. Đây vừa là chuẩn mực đạo đức công vụ, vừa là nền tảng xây dựng môi trường văn hóa lành mạnh, trong đó chính quyền tận tụy phục vụ, người dân phát huy quyền làm chủ và cộng đồng cùng có trách nhiệm với công việc chung.
Xây dựng "thành phố gương mẫu" cũng hướng đến một mục tiêu xây dựng đời sống mới phải bắt đầu từ con người và những việc làm cụ thể. Đó là tinh thần cần cù, tiết kiệm; ý thức giữ gìn cảnh quan; sẻ chia với người khó khăn; ứng xử có trách nhiệm và tự hào về truyền thống quê hương. Những giá trị này tiếp tục là nền móng xây dựng gia đình văn hóa, khu dân cư văn minh và cộng đồng đoàn kết.

Nghị quyết số 05-NQ/TU của Ban Chấp hành Đảng bộ thành phố là minh chứng cho việc vận dụng tư tưởng Hồ Chí Minh vào thực tiễn xây dựng, phát triển thành phố. Nghị quyết chuyên đề về xây dựng các mô hình chủ nghĩa xã hội gắn với con người xã hội chủ nghĩa giai đoạn 2026 - 2030 xác định mục tiêu xây dựng Hải Phòng trở thành thành phố “Văn minh - Hạnh phúc”.
Với 11 mô hình trọng tâm, nghị quyết đặt ra yêu cầu phát triển đồng bộ: kinh tế bền vững gắn với tiến bộ, công bằng xã hội; đô thị hiện đại đi đôi với môi trường sống trong lành; chính quyền hiệu quả gắn với sự hài lòng của người dân; cộng đồng phát triển cùng việc bồi đắp các giá trị nhân văn, bản sắc văn hóa.
Sau 25 năm thực hiện phong trào “Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa” (2001 - 2025), Hải Phòng đạt nhiều kết quả tích cực. Tỷ lệ gia đình văn hóa hằng năm duy trì trên 95%; 95,2% tổng số hộ được công nhận Gia đình văn hóa; 83% tổng số thôn, tổ dân phố có nhà văn hóa, khu thể thao hoặc điểm sinh hoạt cộng đồng. Những con số này phản ánh sức lan tỏa của phong trào và sự quan tâm đầu tư không gian sinh hoạt chung, tạo điều kiện để người dân giao lưu, rèn luyện, gắn kết cộng đồng.
Mô hình “Sáng đèn nhà văn hóa” của phường Hòa Bình là minh chứng cụ thể. Thay vì chỉ phục vụ hội họp, nhà văn hóa được sử dụng để tổ chức các hoạt động văn nghệ, trở thành điểm hẹn chung của người dân. Mô hình đưa hoạt động văn hóa đến gần đời sống thường ngày, phát huy vai trò chủ thể của cộng đồng, góp phần xây dựng đời sống văn hóa từ cơ sở trên cơ sở nhu cầu và sự tham gia tự nguyện của người dân.
Hải Phòng còn có hàng nghìn mô hình góp phần hình thành nếp sống văn minh. Tiêu biểu là mô hình “Ngôi nhà xanh” của Hội Liên hiệp Phụ nữ phường Hưng Đạo, vừa nâng cao ý thức bảo vệ môi trường, vừa hỗ trợ người khó khăn. Hội duy trì 15 “Ngôi nhà xanh” tại 11 tổ dân phố, tổ chức 117 lượt thu gom rác tái chế, gây quỹ gần 60 triệu đồng để giúp đỡ trẻ mồ côi và phụ nữ có hoàn cảnh khó khăn.
Theo bà Phạm Thị Minh Phương, Chủ tịch Hội Liên hiệp Phụ nữ phường Hưng Đạo, mô hình góp phần nâng cao ý thức bảo vệ môi trường, hình thành nếp sống xanh, văn minh và trách nhiệm cộng đồng. Từ việc thu gom, phân loại phế liệu tại gia đình, hội viên vừa hạn chế rác thải, vừa tạo nguồn lực hỗ trợ những hoàn cảnh cần sẻ chia.
Từ lời Bác dạy đến nếp sống người Hải Phòng là hành trình được nối dài bằng những việc làm cụ thể. Khi di sản được gìn giữ, môi trường được bảo vệ, người khó khăn được giúp đỡ, mỗi thôn, tổ dân phố chủ động vun đắp tình đoàn kết, những lời căn dặn của Người tiếp tục hiện diện trong đời sống hôm nay. Đó là nền tảng để thành phố Cảng phát triển không chỉ bằng những công trình hiện đại mà còn bằng chất lượng sống, tinh thần nghĩa tình và giá trị văn hóa bền vững.
Phó Chủ tịch UBND thành phố Nguyễn Minh Hùng từng nhấn mạnh việc lấy xây dựng con người Hải Phòng xã hội chủ nghĩa làm mục tiêu trung tâm, chú trọng các giá trị yêu nước, nghĩa tình, kỷ cương, trách nhiệm, sáng tạo và hội nhập. Định hướng này đòi hỏi chuyển từ phát triển phong trào theo chiều rộng sang nâng cao chất lượng thực chất, để danh hiệu văn hóa được thể hiện bằng nếp sống, hành vi hằng ngày.
TÂM PHÚC