(HPĐT)- Hải Phòng có nhiều diện tích ruộng, vườn có thể trồng cây dược liệu mang lại hiệu quả thu nhập cao, nhưng phần lớn nông dân trồng manh mún, nhỏ lẻ; chưa mở rộng được diện tích. Để phát triển cây dược liệu, thành phố phê duyệt kế hoạch phát triển dược liệu định hướng đến năm 2030; trong đó giai đoạn 2021-2025 tập trung mở rộng 1.000 ha diện tích trồng lúa sang trồng những cây dược liệu có giá trị kinh tế cao, đáp ứng yêu cầu thị trường.

Thu hoạch cúc dược liệu ở xã Thắng Thủy (Vĩnh Bảo).
Làm giàu từ trồng dược liệu
3 năm gần đây, vào vụ đông, nông dân xã Thắng Thủy đã quen với việc canh tác cây hoa cúc dược liệu, ban đầu chỉ có vài hộ trồng thử nghiệm nhưng đến nay, toàn xã Thắng Thủy có 20 ha trồng cúc dược liệu; năng suất, sản lượng khoảng 200 tấn/vụ. Số hoa cúc này được HTX sản xuất, kinh doanh dịch vụ nông nghiệp xã Thắng Thủy bao tiêu toàn bộ sản phẩm sau khi thu hoạch.
Ngoài xã Thắng Thủy (Vĩnh Bảo), người dân các xã Đại Bản, Hồng Thái (An Dương) cũng đang làm giàu nhờ trồng hồng hoa. Bà Dương Thị Tâm ở xã Hồng Thái cho biết, năm nay, gia đình có 4 sào trồng hồng hoa, liên kết với doanh nghiệp chế biến hồng hoa thành các loại rượu, nước cốt si rô… sau khi trừ chi phí còn lãi cao hơn gấp 2 – 3 lần cấy lúa và trồng các loại rau màu khác…
Theo tổng hợp của Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật Hải Phòng, hiện nay, trên địa bàn thành phố có hơn 100 ha dược liệu. Tại huyện Vĩnh Bảo, diện tích trồng cây cúc dược liệu cao hơn các huyện khác nhưng chưa khai thác hết tiềm năng quỹ đất. Việc sản xuất cây dược liệu hiện đều có đơn đặt hàng của một số doanh nghiệp, HTX nên nông dân không phải lo lắng đầu ra. Tại các huyện khác như: An Lão, Kiến Thụy, An Dương, Tiên Lãng, rải rác có nông dân một số xã trồng dược liệu với quy mô nhỏ, lẻ. Đơn cử như ở xã An Thắng (An Lão) một số nông dân thu gom hơn 2 ha ruộng bỏ hoang để trồng các cây tía tô, thuốc nam… Ở xã Vinh Quang (Tiên Lãng), một số nông dân trồng cây dược liệu để phục vụ doanh nghiệp chế biến tinh dầu dược liệu như: hương nhu, sạ hương, sả….
Nghiên cứu và đánh giá kỹ điều kiện khí hậu, thổ nhưỡng
Theo Trưởng Phòng kỹ thuật Trung tâm Khuyến nông Hải Phòng Vũ Đức Hạnh, từ các mô hình trồng dược liệu nhỏ, lẻ tại các huyện nhưng hiệu quả kinh tế cao, đây là cơ sở để khẳng định Hải Phòng cũng có tiềm năng trồng dược liệu như nhiều tỉnh, thành phố bạn.
Tại một số địa phương, chính quyền địa phương rất mong muốn đem cây dược liệu về địa phương, quy hoạch thành vùng trồng chuyên canh nhưng rất khó triển khai vì nông dân ngại thay đổi thói quen sản xuất. Bên cạnh đó, một số người dân còn e ngại, chưa tin tưởng vào hiệu quả trồng cây mới trên đồng đất địa phương. Bí thư Đảng ủy xã An Thái Đào Xuân Mương cho biết, từ năm 2020, chính quyền địa phương có đề xuất quy hoạch vùng trồng cây cà gai leo với diện tích 20 ha ở địa phương. Việc sản xuất này có triển vọng vì lãnh đạo xã đã làm việc với một công ty dược liệu để bao tiêu sản phẩm đầu ra. Tuy nhiên, khi triển khai, người dân không ủng hộ nên ý định sản xuất cây dược liệu không thực hiện được. Một số địa phương sau khi trồng cây dược liệu thời gian đầu có hợp đồng tiêu thụ sản phẩm, nhưng sau đó không khai thác được hợp đồng bao tiêu sản phẩm nên người dân phải bỏ.
Để phát triển cây dược liệu trên địa bàn thành phố trong giai đoạn 2021-2025, tầm nhìn đền năm 2030, toàn thành phố có kế hoạch trồng cây dược liệu. Theo đó, các địa phương chuyển đổi 1.000 ha đất trồng lúa tại các vị trí có điều kiện khí hậu và tưới tiêu thuận tiện sang trồng các chủng loại dược liệu có giá trị kinh tế cao, phấn đấu sản lượng đạt 8-10 nghìn tấn/năm. Các chủng loại cây dược liệu đưa vào trồng phải đa dạng, dự kiến có 15 chủng loại phù hợp trồng trên địa bàn thành phố: hoa cúc, ngưu tất, bạc hà, ích mẫu, xuyên khung, hồng hoa, đinh lăng, địa liền….
Song để có cơ sở khoa học chắc chắn, ngành Nông nghiệp và Phát triển nông thôn cần có nghiên cứu về khí hậu, thổ nhưỡng cụ thể, từ đó đưa ra quy hoạch vùng, khuyến cáo cho bà con nông dân về trồng loại dược liệu phù hợp cho năng suất và chất lượng bảo đảm, nâng cao giá trị kinh tế trên diện tích đất canh tác.
Cùng với đó, các cơ quan chức năng như: Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật Hải Phòng, Trung tâm Khuyến nông Hải Phòng tăng cường tuyên truyền hiệu quả của các mô hình trồng cây dược liệu, khuyến khích, hỗ trợ nông dân về kỹ thuật để sản xuất./.
Bài và ảnh: HƯƠNG AN