Hỗ trợ phát triển tài sản trí tuệ
Sản phẩm mang nhãn hiệu “trứng vịt Chấn Hưng” được dán tem QR code truy xuất nguồn gốc.
Thực hiện Chương trình hỗ trợ phát triển tài sản trí tuệ của UBND thành phố, 5 năm qua, Sở Khoa học - Công nghệ cùng các sở, ngành triển khai nhiều hoạt động nhằm hỗ trợ, phát triển tài sản trí tuệ.
Trong đó, nhiều chương trình tuyên truyền, các khóa đào tạo, tập huấn chuyên môn, nghiệp vụ về SHTT, về sáng kiến, cải tiến kỹ thuật hợp lý hóa sản xuất được tổ chức. Việc tổ chức tập huấn tập trung vào các nội dung chuyên đề như các quy định pháp luật về SHTT; phát triển tài sản trí tuệ trong doanh nghiệp; xác lập và đăng ký bảo hộ quyền SHTT đối với sáng chế và giải pháp hữu ích; bảo hộ quyền SHTT đối với đặc sản địa phương… Nhiều hoạt động hỗ trợ xác lập, quản lý, khai thác, bảo vệ và phát triển tài sản trí tuệ của các tổ chức, cá nhân, doanh nghiệp được triển khai, mang lại hiệu quả thiết thực.
Từ đó, số lượng sáng chế, giải pháp hữu ích đăng ký bảo hộ tăng theo từng năm, đến nay tăng gấp 2 lần so với giai đoạn 2006-2010. Các dự án xác lập, đăng ký bảo hộ nhãn hiệu tập thể, nhãn hiệu chứng nhận cho các sản phẩm đặc sản, làng nghề của thành phố được triển khai bài bản, hiệu quả, giúp tiết kiệm thời gian và chi phí. Số lượng đơn đăng ký nhãn hiệu ra nước ngoài tăng trung bình 20%/năm.
Đặc biệt, Sở Khoa học - Công nghệ hỗ trợ kinh phí xác lập, đăng ký bảo hộ nhãn hiệu tập thể, nhãn hiệu chứng nhận 35 sản phẩm đặc sản làng nghề, như gạo nếp cái hoa vàng ở Đại Thắng (huyện Tiên Lãng), cá thu một nắng ở quận Đồ Sơn…; hỗ trợ xây dựng chỉ dẫn địa lý Vĩnh Bảo cho sản phẩm thuốc lào… Các sản phẩm được bảo hộ quyền SHTT khi đưa ra thị trường đòi hỏi phải được kiểm tra, quản lý chất lượng và đáp ứng các tiêu chuẩn về mẫu mã, tem nhãn theo quy trình nghiêm ngặt. Như sản phẩm nước mắm Cát Hải, sau khi có được văn bằng bảo hộ nhãn hiệu, giá trị sản phẩm tăng khoảng 1.000 đồng/lít, mang lại lợi ích lớn cho doanh nghiệp. Từ việc bảo hộ và quản lý quyền sở hữu trí tuệ, người tiêu dùng chủ động phân biệt, yên tâm khi sử dụng sản phẩm chất lượng và có nguồn gốc xuất xứ rõ ràng.
Bên cạnh đó, Trung tâm Ứng dụng tiến bộ khoa học và công nghệ (Sở Khoa học - Công nghệ) tư vấn, hỗ trợ doanh nghiệp về cải thiện, bổ sung công nghệ, thiết bị, nguyên vật liệu… nhằm đáp ứng các tiêu chí, thực hiện đăng ký nhãn sinh thái (nhãn xanh). Việc thực hiện đăng ký nhãn xanh trên tinh thần tự nguyện theo tiêu chí do Bộ Tài nguyên - Môi trường quy định sẽ góp phần tạo dựng hình ảnh doanh nghiệp tuyệt đối tuân thủ pháp luật, đặc biệt là về môi trường và lao động, cam kết thực hiện các quy định về môi trường đáp ứng các tiêu chuẩn sản phẩm theo ISO 14024... Sản phẩm được dán nhãn xanh tạo được lợi thế cạnh tranh ở thị trường trong nước, cũng như khi xuất khẩu sang các nước có yêu cầu cao về môi trường và xã hội.
Thay đổi để thích ứng, vì tương lai bền vững
Song, theo đánh giá của Sở Khoa học - Công nghệ, việc xác lập khai thác, phát triển, bảo vệ đối tượng sáng chế và giải pháp hữu ích của Hải Phòng còn quá ít, nhìn chung chưa được quan tâm tại các doanh nghiệp cũng như các tổ chức, cá nhân nghiên cứu. Các sáng chế, giải pháp hữu ích của Hải Phòng được tạo ra chủ yếu xuất phát trong quá trình sản xuất kinh doanh của các doanh nghiệp. Hải Phòng chưa có nhiều sáng chế được bảo hộ, nhất là những sáng chế đưa ra được các giải pháp vì môi trường. Một số sáng chế được bảo hộ, khai thác phát triển còn thiếu tính khả thi để có thể áp dụng vào thực tiễn. Đối với việc quản lý chỉ dẫn địa lý, nhãn hiệu tập thể, nhãn hiệu chứng nhận vẫn hạn chế, chưa thực sự nâng cao uy tín, danh tiếng sản phẩm. Số lượng đơn đăng ký nhãn hiệu ra nước ngoài còn khiêm tốn do doanh nghiệp còn chưa thật sự chú trọng để đầu tư kinh phí. Hay như 2 sản phẩm được lựa chọn thí điểm đăng ký nhãn sinh thái là sản phẩm sơn phủ dùng trong xây dựng (Công ty cổ phần Sơn Hải Phòng), sản phẩm nước rửa bát (Công ty cổ phần Vilaco) từ năm 2018 đến nay chưa đáp ứng các tiêu chí để được dán nhãn.
Theo các ngành chức năng, để tạo ra bước đột phá cho phát triển công nghệ xanh cần hoàn thiện hệ thống pháp luật bảo vệ quyền sở hữu trí tuệ, từ đó khơi dậy tiềm năng về tài sản trí tuệ của doanh nghiệp, tạo động lực cho các nhà nghiên cứu và thu hút chuyển giao công nghệ từ các nước phát triển. Bên cạnh đó, Cục Sở hữu trí tuệ nên có những chính sách ưu tiên như rút ngắn thời gian đăng ký bảo hộ cho các sáng chế công nghệ xanh. Một yếu tố quan trọng nữa là cần thiết có các sàn giao dịch SHTT tập trung trong lĩnh vực công nghệ xanh, giải pháp hữu hiệu nhằm thúc đẩy thương mại hóa công nghệ nói chung và công nghệ xanh nói riêng.
Bài và ảnh: Hoàng MinhTheo Chương trình hỗ trợ phát triển tài sản trí tuệ của UBND thành phố giai đoạn 2016-2020, đến hết năm 2020, số lượng sáng chế, giải pháp hữu ích đăng ký bảo hộ tăng gấp 2 lần so với giai đoạn 2011-2015; thúc đẩy hoạt động sáng tạo, phát huy sáng kiến, cải tiến kỹ thuật, phấn đấu hỗ trợ, áp dụng khoảng 5 sáng chế, giải pháp hữu ích có giá trị thiết thực, áp dụng vào cuộc sống; số lượng đơn đăng ký nhãn hiệu ra nước ngoài tăng trung bình 20%/năm…
