Sự chậm sửa đổi cách đánh giá học sinh, chậm ban hành chính sách cho giáo viên mầm non, chậm hoàn thiện hệ thống văn bản hướng... dẫn được cử tri kiến nghị lặp lại.

Sáng 9/12, trong tuần cuối cùng của Kỳ họp thứ 10 Quốc hội khoá 15, các đại biểu thảo luận ở hội trường về kết quả giám sát việc giải quyết kiến nghị của cử tri gửi đến Kỳ họp thứ 9 Quốc hội khóa 15.
Tham gia thảo luận, đại biểu Nguyễn Thị Việt Nga, Uỷ viên Thành uỷ, Phó trưởng Đoàn Đại biểu Quốc hội chuyên trách thành phố Hải Phòng đã nêu lên những kết quả, hạn chế và đề xuất giải pháp nâng cao chất lượng giải quyết kiến nghị của cử tri.
Trả lời nhiều nhưng giải quyết thực chất còn thấp
Theo báo cáo của Ủy ban Thường vụ Quốc hội, các bộ ngành đã trả lời 97,3% số kiến nghị của cử tri; nhiều bộ, ngành đã hoàn thành 100% việc trả lời. Một số kiến nghị lớn đã được giải quyết bằng văn bản quy phạm pháp luật cho thấy tinh thần tiếp thu và hành động của các bộ, ngành đã có tiến bộ, tạo chuyển biến trong nhiều lĩnh vực mà cử tri quan tâm.
Tuy nhiên, đại biểu Nguyễn Thị Việt Nga cho rằng một hạn chế rất lớn là tỷ lệ trả lời kiến nghị cao nhưng chất lượng giải quyết nhiều kiến nghị của cử tri chưa đạt yêu cầu. Trong số hơn 1.472 kiến nghị chỉ 11,9% được giải quyết bằng ban hành văn bản - công cụ có giá trị pháp lý cao nhất, chỉ 14,1% được giải quyết bằng thanh tra, kiểm tra, xử lý thực tế; có tới 74% số kiến nghị, tương đương hơn 1.000 kiến nghị chỉ dừng ở mức giải trình, cung cấp thông tin.
"Điều này cho thấy nhiều kiến nghị không được xử lý đến nơi đến chốn, chưa tạo ra thay đổi thực tế mà cử tri mong muốn. Trên thực tế, khi gửi các kiến nghị đến các cơ quan chức năng, người dân không cần một bản giải trình dài, họ cần một giải pháp rõ ràng cho những vấn đề mà họ đang gặp vướng mắc", đại biểu Nguyễn Thị Việt Nga khẳng định.
Văn phòng Chính phủ còn nhiều kiến nghị tồn đọng nhất với 38 kiến nghị chưa trả lời, sự chậm trễ này ảnh hưởng trực tiếp đến tiến độ trả lời của nhiều bộ, ngành và làm chậm kết quả chung. Đây là vấn đề cần được quan tâm và cần được khẩn trương khắc phục.
Không ít kiến nghị kéo dài qua nhiều kỳ họp và đều là những kiến nghị ảnh hưởng trực tiếp đến hàng triệu người dân như việc chậm ban hành Danh mục ngành nghề đặc thù trong giáo dục; việc chưa sửa đổi Nghị định 84/2020 và Thông tư 22/2021 về đánh giá học sinh; chính sách hỗ trợ giáo viên mầm non nghỉ công tác; di dời đường dây 500kV ra khỏi trung tâm thành phố Gia Nghĩa (cũ); quy định thế nào là “khu dân cư” trong dự án điện gió gây vướng mắc cho nhiều địa phương; chính sách bảo hiểm tàu cá theo Nghị định 67 vẫn gây bức xúc...
Những vấn đề này đều được nêu tại nhiều kỳ họp nhưng chưa giải quyết dứt điểm, khiến cử tri đánh giá tính hiệu quả của việc giám sát chưa cao.
Theo đại biểu Nguyễn Thị Việt Nga, một số lĩnh vực được cử tri kiến nghị nhiều lần nhưng giải quyết chưa đáp ứng mong đợi. Giáo dục là lĩnh vực có nhiều kiến nghị lặp lại, nhất là sự chậm sửa đổi cách đánh giá học sinh, chậm ban hành chính sách cho giáo viên mầm non, chậm hoàn thiện hệ thống văn bản hướng dẫn.
Cần thay đổi từ “trả lời” sang “giải quyết”
Để giải quyết những bất cập, đại biểu Nguyễn Thị Việt Nga đề nghị chuyển tư duy từ “trả lời” sang “giải quyết”. Chính phủ cần chỉ đạo các bộ, ngành không sử dụng lại các mẫu trả lời chung vì cử tri phản ánh nhiều kiến nghị gửi các bộ ngành được trả lời rất chung chung, nặng về trích dẫn, nhắc lại các văn bản, các quy định, trong khi người dân cần sự hướng dẫn, giải thích cụ thể, rõ ràng và dễ hiểu. Xác định rõ trách nhiệm, đầu việc, thời hạn hoàn thành trong việc giải quyết kiến nghị của cử tri.
Các bộ, ngành cần lập lộ trình cụ thể đối với các kiến nghị chậm giải quyết, phải có thời hạn, thời điểm cụ thể trong việc hoàn thành giải quyết kiến nghị của cử tri, không để kéo dài sang nhiệm kỳ sau. Văn phòng Chính phủ, đầu mối cần tăng cường trách nhiệm, sớm khắc phục tình trạng tồn đọng 38 kiến nghị chưa trả lời.
Đại biểu Nguyễn Thị Việt Nga đề nghị ưu tiên giải quyết nhóm kiến nghị tác động lớn đến người dân, đặc biệt là các nhóm vấn đề thuộc các lĩnh vực: Giáo dục và đào tạo; nông nghiệp; tôn giáo, tín ngưỡng và các chính sách an sinh xã hội.
Theo đại biểu, hàng quý cần công khai tiến độ giải quyết kiến nghị của cử tri, vấn đề nào xử lý chậm phải nêu rõ tên bộ, thời hạn, lý do chậm.
"Kiến nghị của cử tri là kênh thông tin chân thực nhất phản ánh kỳ vọng của nhân dân đối với bộ máy nhà nước. Việc trả lời đầy đủ là cần thiết, nhưng chưa đủ; quan trọng hơn là giải quyết thực chất, tạo chuyển biến rõ ràng trong đời sống. Tôi đề nghị Quốc hội, Chính phủ và các bộ ngành tiếp tục nâng cao hơn nữa trách nhiệm, kỷ luật hành chính và hiệu quả phối hợp, để mỗi kiến nghị của cử tri không chỉ được lắng nghe mà còn được giải quyết một cách thỏa đáng", đại biểu Nguyễn Thị Việt Nga phát biểu ở hội trường.
PHONG TUYẾT