Giúp thực hành trực quan, sinh động
Thiết bị tự làm “Bàn thực hành điều khiển lô gic” của Trường trung cấp Kỹ thuật nghiệp vụ Hải Phòng đoạt giải nhì tại Hội thi thiết bị tự làm cấp thành phố năm 2019.
Theo quy định của Luật Giáo dục nghề nghiệp năm 2016, đối với lĩnh vực dạy nghề, các nghề đào tạo phải bảo đảm 70% lượng thời gian thực hành dưới nhiều hình thức. Để thực hiện được điều này không dễ bởi liên quan đến nhiều yếu tố như nhà xưởng thực hành, doanh nghiệp tiếp nhận học sinh, sinh viên (HSSV) thực tập… Nhiều trường nghề phấn đấu thực hiện đạt yêu cầu chuẩn chung 30/70 (30% lý thuyết, 70% thực hành). Ngoài việc đưa HSSV đến thực hành tại doanh nghiệp, công trường, nhiều trường xây dựng xưởng thực hành, bổ sung bài giảng bằng các thiết bị trực quan. Những thiết bị đào tạo do giáo viên các trường tự sáng tạo góp phần bổ sung vào các bài học, giúp HSSV học tập và thực hành bài học ở các mức độ khác nhau.
Trường cao đẳng Giao thông vận tải Trung ương 2 có xưởng đóng tàu, nhận đặt hàng đóng những con tàu cho các doanh nghiệp. Xưởng là nơi HSSV trực tiếp thực hành các nghề liên quan đến tàu thủy như: công nghệ chế tạo vỏ tàu thủy, điện tàu thủy, sửa chữa máy tàu thủy, khai thác máy tàu thủy, hàn, cắt gọt kim loại… Điều kiện thuận tiện là thế, song không phải lúc nào nhà trường cũng đưa HSSV trực tiếp xuống xưởng để giảng dạy. Bởi xưởng diện tích lớn với những con tàu quá to, không gian rộng khiến HSSV khó quan sát tổng thể. Bởi vậy, các giáo viên nhà trường có sáng kiến tạo mô hình con tàu giống như thật với đầy đủ các thiết bị, kích thước thu nhỏ bằng một phần tàu thật để việc học tập của HSSV thuận lợi hơn. Năm nay, các giáo viên khoa Công nghệ chế tạo vỏ tàu thủy nhà trường tiếp tục sáng tạo mô hình Hạ thủy dọc bằng xe triền. Con tàu mô hình kích thước vừa phải, dễ di chuyển, giúp HSSV khi học dễ quan sát, thực hành điều khiển. Mô hình đoạt giải nhì tại hội thi thiết bị tự làm cấp thành phố vừa qua, là 1 trong 6 mô hình thiết bị Trường cao đẳng Giao thông vận tải Trung ương 2 dự thi.
Trường trung cấp Kỹ thuật nghiệp vụ Hải Phòng có nhiều thiết bị tự làm sáng tạo phục vụ việc dạy và học nghề. Tại hội thi thiết bị tự làm năm nay, trường tham gia 4 thiết bị, trong đó 2 thiết bị đoạt giải nhì. Điểm nổi bật của các thiết bị tự làm là tích hợp cho nhiều học phần và liên quan đến nhiều nghề. Do đó giúp thiết bị sử dụng hiệu quả hơn, kinh tế hơn.
Khuyến khích sáng tạo, nâng cao chất lượng dạy-học
Tại hội thi thiết bị tự làm cấp thành phố vừa qua, nhiều giáo viên có thiết bị dự thi từng tham gia nhiều lần thi trước, và đoạt giải cao cấp thành phố, cấp quốc gia như thầy giáo Hoàng Văn Quang ở Trường cao đẳng Giao thông Vận tải trung ương 2; thầy giáo Lã Đình Kế, Trường trung cấp Kỹ thuật nghiệp vụ Hải Phòng; thầy giáo Lê Văn Dũng, Trường cao đẳng Bách Nghệ Hải Phòng… Với nhiều nhà giáo, sáng tạo không chỉ là nhu cầu từ thực tế giảng dạy mà còn là trách nhiệm, sự tâm huyết với công tác dạy nghề. Hiệu trưởng Trường cao đẳng Bách Nghệ Hải Phòng Vũ Đức Lập cho biết: “Việc sáng tạo thiết bị dạy học tự làm giúp giáo viên giảng bài gần với thực tế, học sinh được thực hành nhiều hơn. Vì vậy lãnh đạo nhà trường tạo điều kiện tốt nhất cho các giáo viên nghiên cứu sáng tạo thiết bị”.
Đối với hoạt động dạy và học nghề, các thiết bị tự làm có hiệu quả cao. Đó là học sinh, sinh viên được học tập trực quan, sinh động, tiếp thu kiến thức nghề tốt hơn, rèn luyện kỹ năng nghề phù hợp, đáp ứng với yêu cầu của thị trường lao động. Đơn cử như thiết bị tự làm “Hệ thống thiết bị trên boong” của Trường cao đẳng Bách nghệ giúp học sinh học được 15 học phần. Các mô hình hầm hàng, cần cẩu trên boong đều là các thiết bị trên những con tàu hiện đại. Khi học trên thiết bị, học sinh được thực hành giống như thật, khi làm việc trên các con tàu lớn, sinh viên không bỡ ngỡ. Hay như thiết bị “rùa hàn dưới nước” của Trường cao đẳng Giao thông Vận tải trung ương 2 giúp sinh viên rèn kỹ năng hàn ở những vị trí khó. Với thiết bị tự làm học trực quan, thực hành đúng yêu cầu, nghề hàn của trường được đánh giá chất lượng đào tạo tốt và là 1 trong số những nghề trường đào tạo cấp độ quốc tế. Thực tế cũng cho thấy, trường nào, môn học nào có nhiều thiết bị giảng dạy sáng tạo, chất lượng môn học đó được nâng lên. Với sự phát triển của công nghệ và thực tế yêu cầu của thị trường lao động hiện nay, việc dạy nghề có nhiều đổi mới theo phương pháp tích hợp, bảo đảm cả kiến thức lý thuyết và nội dung thực hành trong cùng một bài giảng. Điều này có thể thực hiện được trên thiết bị đào tạo tự làm đáp ứng yêu cầu về đào tạo nguồn nhân lực cho thị trường lao động.
Bài và ảnh: Huyền Chi
