(HPĐT)- Năm 2020, Sở Nông nghiệp-Phát triển nông thôn (NN-PTNT) đề ra kế hoạch trồng 10.000 ha cây vụ đông. Đến thời điểm này, các huyện bắt đầu trồng cây vụ đông sớm. Tuy nhiên, phần lớn các địa phương lo không hoàn thành kế hoạch vì một số khó khăn làm thu hẹp diện tích vụ đông.
Nông dân xã An Thọ (An Lão) trồng rau vụ đông.
Lo lắng khó hoàn thành kế hoạch
Theo kế hoạch trồng cây vụ đông, Sở NN-PTNT giao chỉ tiêu các huyện Tiên Lãng, Vĩnh Bảo mỗi huyện 3000 ha, huyện Kiến Thụy 980 ha; các huyện An Dương và Thủy Nguyên 1000 ha/huyện… Sở NN-PTNT yêu cầu các huyện trồng cây vụ đông sớm trong khoảng thời gian từ giữa tháng 8 đến giữa tháng 10-2020, chủ yếu là các loại cây ưa ấm như: khoai lang Hoàng Long, bí xanh Thiên Thanh, dưa chuột lai, đậu cô ve, bắp cải chịu nhiệt. Vụ đông chính vụ bắt đầu trồng từ đầu tháng 10 đến đầu tháng 11-2020, chủ yếu trồng các loại cây ưa lạnh như khoai tây, ớt, cải xanh, cà chua….
Ngay từ đầu tháng 8-2020, một số huyện triển khai trồng cây vụ đông sớm. Cụ thể, các huyện: Thủy Nguyên, An Dương, Kiến Thụy… tranh thủ diện tích đất ruộng bỏ hoang để trồng cây vụ đông sớm hơn. Mấy ngày gần đây, một số vùng trồng cây vụ đông sớm như dưa chuột, dưa kim cô nương, bí xanh, … bắt đầu cho thu hoạch rải rác. Theo phản ánh của nông dân, trồng cây vụ đông sớm cho sản phẩm được giá hơn chính vụ. Giá bán bí xanh, dưa chuột đầu vụ đông được 20-25 nghìn đồng/kg, cao gấp 2 lần thời điểm chính vụ. ..
Dù cây vụ đồng đem lại giá trị kinh tế khá cao, nhưng nhiều địa phương vẫn lo vì từ nhiều năm nay, năm nào các huyện cũng chỉ thực hiện được 70-75% mức kế hoạch. Theo báo cáo của Phòng Trồng trọt (Chi cục trồng trọt - Bảo vệ thực vật Hải Phòng), trong 3 năm gần đây, Sở NN-PTNT đều đề ra kế hoạch trồng 10000 ha cây vụ đông/năm, nhưng năm 2017 toàn thành phố chỉ đạt 7677 ha, năm 2018 7479 ha, năm 2029 7129 ha.
Phó giám đốc Sở NN-PTNT Bùi Thanh Tùng đánh giá, mặc dù những năm gần đây các huyện đều không hoàn thành, nhưng năm 2020 Sở không điều chỉnh diện tích cây vụ đông vì muốn khuyến khích các địa phương khắc phục khó khăn, phấn đấu hoàn thành hết kế hoạch. Tuy nhiên, theo phản ánh của các huyện, vụ đông năm nay khó khăn lớn nhất là lực lượng lao động thiếu hụt nghiêm trọng do người dân chọn đi làm việc trong các doanh nghiệp. Một số nông dân cho là việc trồng cây vụ đông thu nhập thấp hơn làm một số ngành nghề khác, nên không thích làm vụ đông. Có nơi, chính quyền chưa quyết liệt với công tác tuyên truyền, vận động, chỉ đạo, tạo điều kiện sản xuất cây vụ đông. Đặc biệt, ở một số địa phương sản phẩm vụ đông khó khăn về đầu ra, dễ rơi vào tình trạng “được mùa rớt giá”…
Đổi mới cơ cấu sản phẩm, phương thức canh tác
Theo Trưởng Phòng Nông nghiệp (Chi cục Trồng trọt-Bảo vệ thực vật Hải Phòng) Bùi Cảnh Đức, việc tăng hay giảm diện tích trồng cây vụ đông không phải là vấn đề nghiêm trọng đối với sản xuất nông nghiệp. Quan trọng là ngày càng nâng cao chất lượng, hiệu quả sản xuất cây vụ đông để đáp ứng yêu cầu thị trường, người sản xuất có lợi nhuận sẽ tích cực hơn. Ông Đức cho biết, trước thành phố có cơ chế, chính sách hỗ trợ trồng cây vụ đông như: hỗ trợ giống, vốn; hỗ trợ vùng sản xuất đủ điều kiện theo Nghị quyết 13, 14 của HĐND thành phố về phát triển nông nghiệp, thủy sản, nông nghiệp công nghệ cao. Tuy nhiên, năm 2020 các cơ chế, chính sách này hết hiệu lực thi hành. Hiện Sở NN-PTNT đề xuất thành phố ban hành cơ chế, chính sách mới, trong đó có chính sách hỗ trợ cây vụ đông.
Đại diện Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật cho rằng, cần khuyến khích nông dân chuyển dịch theo xu hướng bỏ dần các cây trồng truyền thống giá trị thấp, sang trồng các loại cây có giá trị kinh tế cao, sản phẩm nông nghiệp hữu cơ…Vụ đông năm 2020, chi cục tham mưu với Sở NN-PTNT xây dựng quy định canh tác hữu cơ trên địa bàn, xác định vùng có thể áp dụng trồng cây vụ đông theo hướng hữu cơ.
Rút kinh nghiệm từ các vụ đông trước, năm 2020, các huyện xác định rõ thế mạnh của từng loại cây trồng có thể đưa vào sản xuất tại địa phương; quy vùng sản xuất vụ đông cho từng xứ đồng, từng loại cây trồng; khuyến khích các hình thức dồn đổi ruộng đất, cho thuê, hoặc mượn đất để hình thành vùng sản xuất tập trung cây vụ đông. Phó chủ tịch UBND huyện An Dương Lê Văn Cường cho biết, UBND huyện chỉ đạo các các địa phương tập trung khai thác các vùng rau màu, rau gia vị tại các xã: Đại Bản, An Hưng, Lê Thiện, An Hòa, Hồng Phong; vùng trồng hoa, cây cảnh như: Hồng Thái, Đồng Thái, Đặng Cương… Sau khi bố trí cơ cấu cây trồng hợp lý, huyện vận động nông dân mở rộng diện tích sản xuất an toàn theo quy trình VietGAP, hữu cơ… Một số huyện đẩy mạnh xây dựng vùng sản xuất hàng hóa tập trung gắn với liên kết tiêu thụ sản phẩm, quản lý các vùng sản xuất theo quy trình an toàn gắn với truy xuất nguồn gốc sản phẩm. Theo Phó trưởng Phòng NN-PTNT huyện Tiên Lãng Đào Duy Đức, từ đầu vụ đông năm 2020, huyện chủ động liên hệ với các doanh nghiệp để cung ứng giống và tiêu thụ nông sản cho nông dân; khuyến khích, tạo điều kiện cho doanh nghiệp cung ứng giống, vật tư, ký kết hợp đồng liên kết sản xuất, tiêu thụ nông sản với nông dân…/.
Hương An
