Việc chỉ tiêu biên chế giảm mạnh buộc chính quyền xã, phường trên địa bàn thành phố Hải Phòng phải chủ động sắp xếp, khai thác tối đa nguồn nhân lực sẵn có.
Trước ngày 25/9/2026, đối với khối chính quyền cấp xã, thành phố thực hiện tạm giao 6.056 chỉ tiêu biên chế cán bộ, công chức năm 2026 để bảo đảm hoạt động của các cơ quan, đơn vị. Tính đến thời điểm ngày 15/9/2025, có 5.163 người có mặt, ít hơn 893 người so với mức tạm giao.
Thực tế trong thời gian qua cho thấy khoảng trống nhân lực đã xuất hiện tại một số địa phương. Tại xã Cẩm Giàng, UBND xã được tạm giao 45 biên chế nhưng có 30 công chức. Riêng Phòng Văn hóa - Xã hội được tạm giao 10 biên chế, thời điểm đầu chỉ có 5 người; đến tháng 9 mới được bổ sung thêm 1 người.
Ông Vũ Văn Tiền, Trưởng Phòng Văn hóa - Xã hội xã Cẩm Giàng cho biết: "Việc thiếu người so với yêu cầu công việc khiến nhiều thời điểm cán bộ, công chức trong phòng bị quá tải, nhất là trong giai đoạn đầu địa phương phải đồng thời triển khai nhiều nhiệm vụ sau sắp xếp đơn vị hành chính. Ngoài ra, hiện một số vị trí chuyên môn cán bộ, công chức phải kiêm nhiệm nhiều phần việc".
Để đáp ứng yêu cầu trước mắt, UBND xã Cẩm Giàng đã sử dụng lao động hợp đồng ở một số vị trí phù hợp. Giải pháp này giúp bổ sung nhân lực trong thời gian chờ kiện toàn đội ngũ. Tuy nhiên, lao động hợp đồng chủ yếu là người trẻ, có khả năng ứng dụng công nghệ nhưng kinh nghiệm quản lý nhà nước còn hạn chế, cần thời gian hướng dẫn. Thời hạn hợp đồng và chế độ thu nhập cũng khiến việc duy trì đội ngũ ổn định gặp khó khăn.
Phường Bắc An Phụ cũng thiếu công chức trong thời gian thực hiện tạm giao biên chế. Khối Đảng, MTTQ phường có 21 người có mặt, thấp hơn 6 người so với số được tạm giao. Một số cán bộ phải đảm nhiệm đồng thời nhiều nhóm nhiệm vụ, từ tổ chức, cán bộ, đảng viên đến tuyên giáo, dân vận, văn thư, cơ yếu và chuyển đổi số. Ở khối chính quyền, một số vị trí cũng chưa được bố trí đủ. Phòng Kinh tế, Hạ tầng và Đô thị hiện phải sử dụng 2 cán bộ được điều động, biệt phái cùng 2 lao động hợp đồng để đáp ứng yêu cầu công việc.
Theo lãnh đạo phường Bắc An Phụ, cán bộ được điều động, biệt phái và lao động hợp đồng giúp giải quyết nhu cầu trước mắt, song lâu dài cũng cần có cán bộ, công chức được bố trí theo đúng vị trí việc làm. Phường đang rà soát chức năng, nhiệm vụ, vị trí việc làm và khối lượng công việc để xây dựng phương án sử dụng nhân lực phù hợp.
Ngày 25/9 vừa qua, HĐND thành phố chính thức thông qua nghị quyết giao khối chính quyền cấp xã 5.138 chỉ tiêu cán bộ, công chức. Việc thành phố giao biên chế chính thức năm 2026 là do số biên chế Trung ương giao tại Quyết định số 323-QĐ/BTCTW thấp hơn số thành phố đã tạm giao trước đó. Vì vậy, thành phố đã thực hiện rà soát, điều chỉnh số tạm giao để bảo đảm tổng biên chế không vượt chỉ tiêu Trung ương giao, đồng thời phù hợp với tổ chức bộ máy, số cán bộ, công chức hiện có và yêu cầu nhiệm vụ của từng cơ quan, đơn vị.
So với mức tạm giao trước đó, tổng biên chế cán bộ, công chức khối chính quyền cấp xã giảm 918 chỉ tiêu, từ 6.056 xuống 5.138 chỉ tiêu. Đáng chú ý, số biên chế chính thức cấp xã được giao là 5.138 chỉ tiêu, gần tương đương với 5.163 công chức đang có mặt tại thời điểm ngày 15/9. Vì vậy, việc bố trí nhân lực ở cơ sở cần được tính toán theo hướng khai thác tốt hơn nguồn lực hiện có thay vì đặt ra vấn đề yêu cầu bổ sung thêm người.
Trên cơ sở vị trí việc làm và khối lượng công việc thực tế, các địa phương cần tiếp tục rà soát, sắp xếp lại đội ngũ giữa các bộ phận, nhất là những nơi còn có sự chênh lệch về nhân lực. Việc điều động, biệt phái phù hợp cũng có thể giúp hỗ trợ kịp thời những vị trí đang có khối lượng công việc lớn hoặc cần chuyên môn nhất định.
Đối với lao động hợp đồng đang được sử dụng tại một số địa phương như Cẩm Giàng, đây vẫn có thể là nguồn hỗ trợ cho những công việc phù hợp, trong phạm vi quy định. Cùng với đó, việc ứng dụng công nghệ, liên thông dữ liệu và cải tiến quy trình xử lý công việc sẽ góp phần giảm bớt những khâu hành chính, qua đó tạo thêm dư địa để đội ngũ hiện có tập trung vào những nhiệm vụ trọng tâm...
Có thể thấy từ mức tạm giao 6.056 biên chế cán bộ, công chức khối chính quyền cấp xã và 5.163 người có mặt ngày 15/9 đến mức chính thức 5.138 biên chế chính thức được giao ngày 25/9, bài toán nhân lực ở cơ sở cần nhanh chóng chuyển từ việc xác định khoảng trống sang tổ chức lại nguồn lực. Sự linh hoạt trong phân công, điều chuyển cùng với nâng cao hiệu quả làm việc sẽ góp phần để chính quyền các xã, phường đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong khuôn khổ biên chế được giao.
HOÀNG BIÊN - PHONG TUYẾT
