Than tổ ong sạch do Công ty CP Than sạch Oxi sản xuất. Than có thành phần chính là than bùn, than cám được trộn, ủ với chất khử độc tự nhiên. Khi than cháy, khí độc sẽ ở lại trong xỉ than chứ không bay ra ngoài môi trường như than tổ ong truyền thống. Sản phẩm được Trung tâm Kỹ thuật tiêu chuẩn đo lượng chất lượng 1 (Tổng cục Tiêu chuẩn đo lường chất lượng Việt Nam) cấp giấy chứng nhận chất lượng.

Bà Hán Thị Minh Thu giới thiệu than tổ ong sạch tới hộ dân tại ngõ 191 Lê Lợi.
Bán hàng ăn tại chợ Lương Văn Can cả chục năm có lẻ thì cũng từng ấy năm chị Vũ Thị Thu Phương, ở nhà số 26G/191 phố Lê Lợi, phường Gia Viên (quận Ngô Quyền) gắn bó với bếp than tổ ong. Chị Phương cho biết: Bán gà tần, đồ ăn lúc nào cũng phải nóng hổi thì khách mới mua, nên ngày nào cũng vậy, từ trưa tới chiều tối, chị ngồi sát ngay cạnh bếp lò làm hàng. Những ngày đầu chưa quen, việc sây sẩm mặt mày, ho khù khụ vì mùi khói than tổ ong bốc lên diễn ra như cơm bữa. Vì chi phí sử dụng bếp điện hay bếp gas tốn kém, nên bếp than tổ ong vẫn được chị lựa chọn. Những hôm trời mưa, than mới lấy về còn ướt, bếp than nhà chị tỏa khói mù mịt. Hàng xóm lại được phen tức thở vì mùi khói than tỏa ra từ bếp.
Cách nhà chị Phương không xa, gia đình ông Nguyễn Văn Lập ở trong ngõ cũng đều đặn từ 4 giờ sáng là mở bếp than tổ ong để nấu nước dùng cho gánh hàng phở. Ông Lập cho biết, trung bình mỗi ngày, gia đình ông dùng hết khoảng 10 viên than. Dù lắp ống khói to để hút khói lên cao, nhưng mùi khói than vẫn tỏa ra nồng nặc. Toàn bộ phần mái tôn khu vực bếp cứ vài năm lại phải lợp lại, do khói than làm han gỉ hết. Bà Hán Thị Minh Thu, Chi hội trưởng Chi hội phụ nữ tổ dân phố số 19 phường Gia Viên cho biết: Nhà bà đối diện với nhà ông Lập. Ngày nào cũng vậy, từ khoảng 11 giờ đêm hôm trước tới 4-5 giờ sáng hôm sau, nhà ông Lập ủ bếp than, khói than bốc lên bay sang khiến nhà bà không dám mở cửa sổ. Căn nhà lúc nào cũng ngột ngạt, khó chịu vì mùi khói bếp lò. Xóm nhà chị Phương, ông Lập có nhiều hộ gia đình buôn bán nhỏ. Hầu như nhà nào cũng dùng bếp than tổ ong, nên ít xảy ra việc to tiếng vì mùi khói bếp. Trong thâm tâm, mọi người đều biết, khói bếp than độc hại tới sức khỏe nhưng do điều kiện kinh tế còn khó khăn nên chưa chuyển đổi sang sử dụng bếp điện hay bếp gas.
Trước thực tế đó, từ đầu năm 2019, cán bộ Hội Phụ nữ phường Gia Viên và các chi hội tại các tổ dân phố triển khai vận động các hộ dân chuyển sang sử dụng than tổ ong sạch thay cho than tổ ong truyền thống. Bà Hán Thị Minh Thucho biết: Những ngày đầu mới vận động, nhiều hộ dân còn e ngại do chưa biết chất lượng loại than này như thế nào. Trong khi đó, giá mỗi viên than tổ ong sạch đắt hơn than tổ ong truyền thống tới 800 đồng – 1.000 đồng. Để vận động các hộ dân, bà và các cán bộ trong chi hội bỏ tiền túi ra mua tặng mỗi gia đình 1-2 viên than tổ ong sạch để dùng thử và so sánh. Sau khi sử dụng, các hộ đều công nhận, than tổ ong sạch khi đun không bốc mùi khó chịu như than truyền thống. Than cháy đượm, nhiệt lượng và thời gian sử dụng cũng tương đương. Theo chị Trần Thị Hảo, Phó chủ tịch Hội Phụ nữ phường Gia Viên, qua 9 tháng vận động, đến nay, toàn phường có hơn 100 hộ gia đình chuyển từ đun than tổ ong truyền thống sang sử dụng than sạch với số lượng tiêu thụ hơn 5.000 viên. Để phục vụ nhu cầu của bà con, các cán bộ phụ nữ ghi nhận số lượng than cần mua của mỗi gia đình và báo lên Hội Phụ nữ quận Ngô Quyền. Sau đó, Hội Phụ nữ quận sẽ liên hệ với đại lý cung cấp than sạch và chuyển than về tận nhà dân.
Phó chủ tịch Hội Phụ nữ quận Ngô Quyền Ngô Thị Cam thông tin, việc vận động gia đình hội viên phụ nữ và nhân dân sử dụng than tổ ong sạch thay thế than tổ ong truyền thống khởi nguồn từ dự án tăng cường năng lực phòng, chống biển đổi khí hậu và rủi ro thiên tai của tổ chức Tầm nhìn thế giới. Sau khi dự án kết thúc, nhận thấy ý nghĩa tích cực của mô hình, Hội Phụ nữ quận chỉ đạo nhân rộng ra toàn bộ 13 phường trên địa bàn. Từ 300 hộ đầu tiên chuyển sang dùng than sạch trong khuôn khổ dự án, đến nay toàn quận có hơn 500 hộ sử dụng than sạch, đạt khoảng 50% số hộ còn sử dụng bếp than. Bên cạnh ý nghĩa tích cực về bảo vệ sức khỏe cho người sử dụng, mô hình cũng góp phần giảm thiểu phát sinh khí thải ô nhiễm ra môi trường và nâng cao nhận thức của người dân về bảo vệ môi trường. Thời gian tới, Hội Phụ nữ quận sẽ tiếp tục vận động gia đình cán bộ, hội viên, nhân dân sử dụng than tổ ong sạch trong sinh hoạt hằng ngày và hoạt động kinh doanh để bảo đảm sức khỏe và môi trường sống trong lành cho người sử dụng và cả cộng đồng./.
Thành Lê