Tọa đàm tham vấn chuyên gia về dự thảo Luật Hòa giải ở cơ sở (sửa đổi)

Sáng 7/7, Ủy ban Văn hóa và Xã hội của Quốc hội phối hợp với Đoàn đại biểu Quốc hội thành phố Hải Phòng tổ chức Tọa đàm tham vấn chuyên gia về dự thảo Luật Hòa giải ở cơ sở (sửa đổi).

Phó Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa và Xã hội Đặng Xuân Phương và Phó Trưởng Đoàn Đại biểu Quốc hội chuyên trách thành phố Hải Phòng Nguyễn Thị Việt Nga đồng chủ trì tọa đàm.

Tại tọa đàm, các đại biểu thống nhất cao với sự cần thiết sửa đổi Luật Hòa giải ở cơ sở trong bối cảnh tổ chức chính quyền địa phương được sắp xếp tinh gọn, quy mô đơn vị hành chính và dân cư có nhiều thay đổi, cùng yêu cầu chuyển đổi số và xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa.

Việc hoàn thiện luật được kỳ vọng góp phần phát hiện, giải quyết sớm các mâu thuẫn trong cộng đồng, hạn chế tranh chấp phát sinh, giữ gìn đoàn kết và ổn định xã hội.

Các đại biểu tập trung góp ý vào nhiều nội dung quan trọng của dự thảo Luật như: phạm vi hòa giải ở cơ sở; tiêu chuẩn, quyền và trách nhiệm của hòa giải viên; cơ chế chỉ định hòa giải viên trong trường hợp đặc thù; trách nhiệm của cơ quan, tổ chức trong hỗ trợ hoạt động hòa giải; ứng dụng công nghệ thông tin, chuyển đổi số; bảo đảm điều kiện hoạt động cho tổ hòa giải và hòa giải viên; nâng cao giá trị pháp lý của kết quả hòa giải thành.

Các ý kiến đề nghị tiếp tục làm rõ phạm vi, trình tự và tính chất pháp lý của từng hình thức hòa giải; tăng cường tập huấn kỹ năng, hỗ trợ chuyên môn cho hòa giải viên, nhất là trong các vụ việc liên quan đến đất đai, hôn nhân và gia đình, môi trường, dân sự và các mâu thuẫn phát sinh trong đời sống cộng đồng.

Theo Phó Chủ tịch Ủy ban MTTQ Việt Nam thành phố Hải Phòng Đặng Văn Hách, cần quy định rõ các trường hợp được áp dụng hình thức chỉ định, bảo đảm đây chỉ là cơ chế bổ trợ, không thay thế nguyên tắc dân chủ ở cộng đồng dân cư.

Việc chỉ định cần có sự tham gia của Ban Công tác Mặt trận, trưởng thôn hoặc tổ trưởng tổ dân phố và lựa chọn người có uy tín, khách quan, không phát sinh xung đột lợi ích.

Đại biểu Quốc hội hoạt động chuyên trách tại Ủy ban Pháp luật và Tư pháp Trương Hồ Hải cho rằng cần duy trì đội ngũ hòa giải viên thường trực, được công nhận chính thức để chủ động phòng ngừa, giải quyết mâu thuẫn ngay từ cơ sở.

Tạo điều kiện thuận lợi cho công tác đào tạo, bồi dưỡng, đánh giá chất lượng và thực hiện chính sách đối với lực lượng này.

Đối với quy định chuyển từ cơ chế "hỗ trợ kinh phí" sang "Nhà nước bảo đảm kinh phí cho công tác hòa giải ở cơ sở", các đại biểu bày tỏ đồng tình và đề nghị Chính phủ quy định cụ thể chế độ đối với hòa giải viên cũng như mức chi tối thiểu cho hoạt động hòa giải trong nghị định hướng dẫn thi hành, tránh tình trạng mỗi địa phương thực hiện khác nhau hoặc để cấp cơ sở tự cân đối kinh phí.

Phát biểu kết luận tọa đàm, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa và Xã hội Đặng Xuân Phương khẳng định Thường trực Ủy ban sẽ tiếp thu đầy đủ các ý kiến của chuyên gia, nhà quản lý và những người trực tiếp làm công tác hòa giải ở cơ sở để hoàn thiện báo cáo thẩm tra, góp phần xây dựng dự thảo Luật Hòa giải ở cơ sở (sửa đổi) có tính khả thi cao, đáp ứng yêu cầu thực tiễn trong tình hình mới.