Nâng cao hiệu quả sản xuất
Phát triển nông nghiệp theo thế mạnh đặc trưng từng vùng
Hỗ trợ xây dựng thương hiệu, liên kết tiêu thụ sản phẩm
Những năm gần đây, tại các địa phương hình thành nhiều vùng sản xuất nông nghiệp theo thế mạnh đặc trưng. Mô hình này đem lại thu nhập cao cho nông dân song các cơ quan chức năng và chính quyền địa phương cần hỗ trợ xây dựng thương hiệu vùng sản xuất và liên kết tiêu thụ để sản phẩm được nâng tầm vị thế.
Vùng trồng rau gia vị đem lại cho nông dân ở xã Đại Bản (huyện An Dương) có thu nhập ổn định. Chị Vũ Thị Yến, ở xóm 5 thôn Lê Xá cho biết, 3 sào trồng rau gia vị của gia đình ngày nào cũng cho thu hoạch đều đặn 30 kg, bán cho các chợ đầu mối được 300 nghìn đồng. Với vùng trồng rau gia vị, nhiều người trung và cao tuổi ở xã Đại Bản đều có thể tham gia sản xuất. Sản phẩm của địa phương có tiếng trên thị trường nên thương lái thường đến vùng để mua đổ mối về bán tại các chợ nội thành.
Theo báo cáo của Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật Hải Phòng, hiện nay ở nhiều địa phương xuất hiện các vùng sản xuất nông nghiệp theo thế mạnh đặc trưng của địa phương như ở xã Vinh Quang (huyện Tiên Lãng) trồng hành, tỏi. Các xã: An Sơn, Liên Khê (huyện Thủy Nguyên) trồng chuối, na bở; Tây Hưng (huyện Tiên Lãng) trồng chuối tây; An Tiến (huyện An Lão) trồng vú sữa, An Thọ (huyện An Lão), Thiên Hương (huyện Thủy Nghuyên), An Hòa (huyện An Dương) chuyên trồng rau màu; An Hòa, Hùng Tiến (huyện Vĩnh Bảo) trồng đậu tương rau, bắp cải; Bàng La (quận Đồ Sơn) trồng táo...Các cây trồng đặc trưng này nông dân có truyền thống sản xuất từ nhiều năm qua, chất lượng cây trồng tốt nên được nhiều người tiêu dùng ưa chuộng, một số cây trồng còn hướng đến xuất khẩu như vùng trồng rau đậu tương, hành lá xanh ở các huyện: An Dương, Vĩnh Bảo...
Mặc dù việc phát triển sản xuất cây trồng đặc trưng của địa phương theo vùng đem lại hiệu quả kinh tế cao nhưng thực tế trong xu hướng phát triển nông nghiệp hiện đại, không ít các vùng sản xuất còn loay hoay để có đầu ra ổn định và mở rộng diện tích. Chủ tịch UBND xã Vinh Quang (huyện Tiên Lãng) Phạm Minh Hải cho biết, địa phương có vùng chuyên trồng hành, tỏi nổi tiếng từ nhiều năm qua. Nếu tập trung phát triển ổn định và mở rộng được sản phẩm này nông dân sẽ có thu nhập cao hơn. Vụ đông năm 2023, giá hành, tỏi cao hơn mọi năm, thị trường tiêu thụ dễ dàng nhưng diện tích trồng ở địa phương có xu hướng giảm còn hơn 100 ha, trong khi có những năm trước đó diện tích trồng khoảng 170-180 ha. Cùng với đó, nông dân chưa quy được vùng sản xuất lớn, chủ yếu sản xuất nhỏ lẻ, đầu ra bán cho các thương lái nên hay bị ép giá vào thời điểm giá thị trường xuống thấp. Vào lúc thị trường được giá như năm nay diện tích sản xuất bị thu hẹp. Một số địa phương sản xuất chủ yếu theo phương pháp truyền thống khó tiếp cận xu hướng sản xuất ứng dụng tiến bộ kỹ thuật, khó khăn xây dựng thương hiệu, xếp hạng sản phẩm OCOP để nâng tầm sản phẩm nên tiêu thụ không dễ...
Tạo điều kiện để phát triển ổn định và mở rộng
Theo Phó giám đốc Sở Nông nghiệp – Phát triển nông thôn Bùi Thanh Tùng, Sở khuyến khích các địa phương phát triển cây trồng đặc trưng theo vùng cần tập trung nguồn lực, thu hút lao động sản xuất nông nghiệp tham gia vào phát triển các sản phẩm theo hướng hàng hóa trên cơ sở nghiên cứu kỹ thị trường nông sản; tập trung những sản phẩm thị trường đang có nhu cầu. Bên cạnh đó, tại các vùng nông sản đặc trưng của địa phương phải tăng cường thu hút doanh nghiệp đầu tư trong và ngoài nước có tiềm lực tài chính, khoa học công nghệ để chuyển giao nông dân áp dụng vào thực tế sản xuất nâng cao năng suất, chất lượng và giá trị sản phẩm.
Đối với các vùng sản xuất nông sản đặc trưng của địa phương, khâu liên kết tiêu thụ sản phẩm tại các khu vực này cần được quan tâm, chú trọng. Giám đốc Trung tâm Khuyến nông Hải Phòng Nguyễn Ngọc Đam cho biết, trung tâm là cầu nối giới thiệu và liên kết tiêu thụ sản phẩm cho nhiều nông sản đặc trưng của các vùng, miền, trong đó nhiều nhất là các vùng của Hải Phòng. Sản phẩm tại các vùng được bày bán tại hệ thống cửa hàng nông sản an toàn và sản phẩm OCOP của trung tâm và các quận, huyện. Cùng với đó, Trung tâm thường xuyên phối hợp với các vùng sản xuất tổ chức hội thảo liên kết tiêu thụ sản phẩm, phối hợp với cơ quan chức năng tổ chức hội chợ, kết nối cung cầu doanh nghiệp tiêu thụ sản phẩm...; xây dựng những mô hình ứng dụng tiến bộ kỹ thuật vào sản xuất như xây dựng mô hình sản xuất theo tiêu chuẩn VietGAP đối với vùng thanh long, vải Bát Trang, táo Bàng La, ổi lê thị trấn Vĩnh Bảo...
Xã An Sơn (huyện Thủy Nguyên) có vùng sản xuất na bở chuyên canh đặc trưng của nông dân từ nhiều năm qua, nhưng để sản phẩm sản xuất gắn với nhu cầu thị trường chính quyền địa phương đồng hành với nông dân sản xuất bền vững, thân thiện với môi trường. Địa phương xây dựng thành công vùng na bở theo quy trình VietGAP, vùng chuyên canh với sản phẩm đặc trưng vùng; xây dựng sản phẩm đạt tiêu chuẩn OCOP 3 sao. Từ đó, địa phương xây dựng thành công chuỗi liên kết mang thương hiệu “na bở An Sơn”, từng bước tiếp cận thị trường và được đón nhận. Sản phẩm sau khi được chứng nhận đạt tiêu chuẩn VietGAP, có tem truy xuất sản phẩm tiếp cận thị trường dễ dàng hơn; được hệ thống các Trung tâm thương mại; như AEON tại Việt Nam, MM Mega Market (Việt Nam) đưa vào bán. Nhờ vậy, giá trị sản phẩm được nâng lên gấp 1,0- 1,5 lần so với trước đây.
Hương An
1145 chữ
Từ sản xuất đến tiêu dùng
Phương tiện sản xuất hiện đại, nông dân sản xuất chuyên nghiệp, hiệu quả hơn
Vài năm gần đây, xu hướng sản xuất nông nghiệp nhỏ lẻ giảm dần, trên các cánh đồng tại nhiều địa phương, nông dân chủ yếu xây dựng nhiều vùng sản xuất lớn. Hiện toàn thành phố có gần 100 hộ tích tụ ruộng đất để sản xuất lớn, các hộ này thường thu gom ruộng bỏ hoang của nông dân đầu tư cải tạo thành các cánh đồng lớn vài chục ha. Hộ có diện tích sản xuất lớn nhất đến 40-50 ha. Nhiều hộ sản xuất trung bình 20-30 ha. Theo phản ánh của các hộ nông dân, để sản xuất lớn nếu không có phương tiện máy móc hiện đại hỗ trợ, hiệu sản xuất không cao. Vì thực tế, từ khâu gieo cấy đến thu hoạch, khối lượng công việc rất lớn trong khi nhân lực sản xuất nông nghiệp ngày càng khan hiếm, thuê lao động chi phí cao rất nhiều lần so với sử dụng các loại máy móc. Do đó, xu hướng các hộ sản xuất thường tự mua sắm máy móc tùy điều kiện kinh tế gia đình. Có hộ đầu tư vài trăm triệu đồng nhưng có hộ đầu tư máy móc đến vài tỷ đồng.
Các phương tiện máy móc hỗ trợ sản xuất nông nghiệp, nhất là sản xuất lúa ngày càng hiện đại, thông minh hơn trước, không chỉ có máy cày, máy gặt đập liên hợp cỡ lớn, hiện nay nhiều thiết bị điều khiển không người lái, thông minh xuất hiện phổ biến trên thị trường, điều kiện mua và hướng dẫn sử dụng ngày càng dễ dàng hơn... Vì vậy, trên các cánh đồng lớn, nông dân sử dụng nhiều thiết bị không người lái dẫn đường cho máy cày, thiết bị máy bay không người lái phun thuốc trừ sâu, bón phân cho lúa.
Tuy nhiên, cũng có những hộ chưa có điều kiện sắm đầy đủ các loại máy móc do kinh phí hạn hẹp. Vì vậy, mỗi hộ thường sắm một vài phương tiện sau đó hỗ trợ nhau để cùng sản xuất, đỡ phần chi phí thuê dịch vụ. Một số hộ dân có phương tiện sản xuất hiện đại, có vùng sản xuất lớn ở thị trấn Vĩnh Bảo sau khi làm xong công việc trên cánh đồng của gia đình, không quản ngại đường xa, đem máy sang các huyện khác như Tiên Lãng, An Lão còn thiếu máy móc để hỗ trợ nông dân cùng sản xuất lớn. Theo họ, việc làm này là sự sẻ chia, giúp đỡ thiết thực nhất, đồng thời cũng là cách để nhiều nông dân cùng hướng đến ứng dụng tiến bộ kỹ thuật vào sản xuất hiệu quả hơn.
Rõ ràng, khi có phương tiện hiện đại ứng dụng vào đồng ruộng, nông dân sản xuất chuyên nghiệp, hiệu quả hơn, sản phẩm nông nghiệp cũng đạt chất lượng cao hơn sản xuất thủ công. Tuy nhiên, mức đầu tư máy móc hiện đại vẫn khá cao đối với thu nhập và điều kiện kinh tế của nhiều hộ dân, vì vậy, bên cạnh huy động vốn tự có, nông dân rất mong thành phố có cơ chế, chính sách hỗ trợ mua sắm máy móc hiện đại, giúp nông dân làm chủ các phương tiện sản xuất trên các cánh đồng lớn, nâng cao năng suất, chất lượng sản phẩm nông nghiệp.
Hồ Hương
Hồ Hương
