Hội nghị thượng đỉnh của Liên minh châu Âu cho thấy các nước thành viên vẫn còn khác biệt quan điểm về tiến trình gia nhập của Ukraine, dù đã thống nhất hỗ trợ tài chính cho Kiev.
Hội nghị thượng đỉnh của Liên minh châu Âu (EU) tổ chức tại Cộng hòa Síp mới đây đã bộc lộ những khác biệt đáng chú ý giữa các quốc gia thành viên liên quan đến tiến trình gia nhập của Ukraine.
Theo nhận định của Politico, dù EU đã đạt đồng thuận về việc phê duyệt gói hỗ trợ tài chính trị giá 90 tỷ euro dành cho Ukraine, các cuộc thảo luận tại hội nghị cho thấy vấn đề mở rộng khối, đặc biệt là khả năng kết nạp Ukraine, vẫn còn nhiều ý kiến khác nhau.
Một số quốc gia thành viên ủng hộ thúc đẩy nhanh tiến trình gia nhập. Thủ tướng Estonia Kristen Michal cho biết ông ủng hộ việc “đẩy nhanh” tiến trình, nhấn mạnh tương lai của Ukraine gắn với châu Âu. Tuy nhiên, không ít quốc gia lại tỏ ra thận trọng hơn về thời điểm và điều kiện cụ thể.
Thủ tướng Croatia Andrej Plenković bày tỏ quan điểm dè dặt, cho rằng khả năng Ukraine trở thành thành viên EU trong thời gian ngắn là khó xảy ra, đồng thời nhận định việc đặt mốc thời gian cụ thể trong vài năm tới là chưa thực tế.
Một số nguồn tin châu Âu cho biết những thay đổi chính trị nội bộ tại Hungary, bao gồm kết quả bầu cử gần đây, có thể làm thay đổi tương quan quan điểm trong EU, nhưng đồng thời cũng khiến tiến trình đàm phán trở nên phức tạp hơn. Trước đó, lập trường của Budapest được xem là một trong những yếu tố cản trở quá trình mở rộng đối với Ukraine.
Sau hội nghị không chính thức tại Síp, Chủ tịch Hội đồng châu Âu Antonio Costa cho biết tiến trình gia nhập của Ukraine vẫn còn nhiều bước cần hoàn tất và không đưa ra cam kết về khả năng gia nhập trong thời gian ngắn.
Về phía Ukraine, Tổng thống Volodymyr Zelensky, người tham dự hội nghị, đã kêu gọi EU đẩy nhanh việc mở các “cụm” đàm phán gia nhập – những nhóm chương mà quốc gia ứng viên cần hoàn tất. Ông cho rằng Ukraine đã đáp ứng nhiều điều kiện cần thiết và đề nghị EU xác định lộ trình rõ ràng với các mốc thời gian cụ thể.
Trước các đề xuất của Đức và Pháp về khả năng thiết lập hình thức “gia nhập mang tính biểu tượng”, phía Ukraine không ủng hộ. Phó Thủ tướng Taras Kachka nhấn mạnh Ukraine theo đuổi mục tiêu gia nhập đầy đủ theo tiêu chuẩn và quy trình hiện hành của EU.
Ông Taras Kachka cho biết Ukraine đặt mục tiêu hoàn tất phần lớn các bước kỹ thuật vào năm 2027 và cho rằng mốc thời gian này có thể khả thi nếu tiến trình đàm phán được thúc đẩy. Ông cũng đề cập khả năng mở đồng thời nhiều cụm đàm phán trong thời gian tới, tùy thuộc quyết định của các nước thành viên.
Trong khi đó, Ủy viên phụ trách mở rộng của EU Marta Kos được cho là đã đề cập khả năng khởi động một số cụm đàm phán ngay trong năm nay, song chưa có quyết định chính thức.
Giới quan sát nhận định tiến trình gia nhập EU của Ukraine không chỉ phụ thuộc vào các tiêu chí kỹ thuật mà còn chịu tác động lớn từ yếu tố chính trị và mức độ đồng thuận nội bộ của khối. Hội nghị tại Cộng hòa Síp vì vậy được xem là minh chứng cho những thách thức mà EU đang đối mặt trong việc cân bằng giữa mở rộng và duy trì sự thống nhất.
TT (tổng hợp)
