Cảnh giác trước thông tin dự trữ nhu yếu phẩm

Thận trọng tiếp nhận thông tin trên mạng

Những ngày qua, thông tin một số quốc gia khuyến cáo người dân chuẩn bị nhu yếu phẩm đủ dùng trong 72 giờ đầu khi xảy ra tình huống khẩn cấp thu hút sự quan tâm trên mạng xã hội. Tại châu Âu, các nước như Thụy Điển, Anh, Phần Lan; tại châu Á có Nhật Bản, Thái Lan đều khuyến nghị người dân dự trữ thực phẩm, nước uống, thuốc men và các vật dụng thiết yếu đủ dùng ít nhất 3 ngày. Việc chuẩn bị này nhằm giúp mỗi gia đình có thể tự bảo đảm những nhu cầu cơ bản trước khi nhận được sự hỗ trợ từ bên ngoài.

Chính quyền các nước cũng nhấn mạnh, đây là biện pháp chuẩn bị để ứng phó với thảm họa, không đồng nghĩa với cảnh báo nguy cơ xung đột sắp xảy ra. Mục đích là giúp người dân chủ động đối phó với những tình huống như thời tiết cực đoan, động đất hoặc sự cố làm gián đoạn hoạt động của hệ thống hạ tầng. Việc chuẩn bị trước khi thiên tai xảy ra cũng phù hợp với Khung hành động Sendai về giảm thiểu rủi ro thiên tai giai đoạn 2015 - 2030, được thông qua dưới sự bảo trợ của Liên hợp quốc.

Tuy nhiên, bên cạnh những ý kiến nhìn nhận tích cực, một số thông tin khi được chia sẻ thiếu bối cảnh hoặc bị suy diễn thành dấu hiệu chiến tranh, thảm họa sắp xảy ra có thể khiến người dân lo lắng, đổ xô mua gom hàng hóa không cần thiết. Điều này không chỉ ảnh hưởng đến tâm lý, sinh hoạt thường ngày mà còn có nguy cơ gây xáo trộn thị trường các mặt hàng thiết yếu trong nước.

Chị Nguyễn Thị Liễu, tiểu thương tại chợ Lương Văn Can, phường Ngô Quyền cho biết: Khoảng đầu tuần trước, một số người lớn tuổi đi chợ nói đã đọc thông tin trên mạng nên mua nhiều đồ hơn bình thường để dự trữ trong vài ngày. Tuy nhiên, các tiểu thương đều giải thích, động viên mọi người rằng hàng tươi sống vẫn được cung cấp hằng ngày, giá cả không thay đổi. Vì vậy, những ngày gần đây, lượng hàng bán ra đã trở lại bình thường.

Cuối tuần, vợ chồng chị Phan Mai Hương, trú tại phường Lê Chân, tranh thủ đi siêu thị mua thực phẩm đủ dùng trong 2 - 3 ngày. Chị Hương chia sẻ: Sau khi đọc thông tin trên mạng, ban đầu hai vợ chồng cũng định mua thực phẩm dự trữ cho cả tuần. Tuy nhiên, khi thấy thực phẩm và rau xanh trong siêu thị vẫn rất dồi dào, gia đình nhận thấy không cần thiết phải mua quá nhiều. Khi nào dùng hết, gia đình sẽ mua thêm để bảo đảm thực phẩm luôn tươi ngon.

Không để đối tượng xấu trục lợi

Theo thống kê của Cục An ninh mạng (Bộ Công an), chỉ trong 5 ngày qua (từ ngày 5 đến 9/11), các nền tảng mạng xã hội đã ghi nhận hơn 9.200 nội dung xuyên tạc những khuyến nghị thông thường của quốc tế về dự phòng thiên tai, biến thành tin đồn thất thiệt về “túi sinh tồn 72 giờ tránh phóng xạ” hoặc thảm họa tận thế.

Liên quan đến thông tin này, tại cuộc họp báo Bộ Ngoại giao diễn ra cuối tuần qua, Người phát ngôn Phạm Thu Hằng cho biết, các cơ quan chức năng Việt Nam đang theo dõi diễn biến, phối hợp đánh giá nguy cơ và nghiên cứu biện pháp phù hợp với tình hình thực tế. Trong đó, chú trọng nâng cao nhận thức, hướng dẫn người dân chủ động phòng ngừa, tránh gây tâm lý hoang mang. Do đó, cần phân biệt rõ khuyến nghị của nước ngoài với chỉ đạo áp dụng tại Việt Nam. Các tổ chức, cá nhân không nên tự diễn giải rằng cơ quan chức năng Việt Nam đã ban hành lệnh dự trữ nhu yếu phẩm bắt buộc trong 72 giờ.

Để tiếp nhận và hiểu đúng bản chất thông tin, chủ động bảo đảm an toàn cho gia đình, người dân cần cảnh giác, không để bị dẫn dắt bởi những luồng tin thất thiệt trên không gian mạng. Cơ quan chức năng từ Trung ương đến địa phương khuyến cáo người dân chỉ theo dõi thông tin dự báo thời tiết, cảnh báo thiên tai và hướng dẫn phòng vệ dân sự từ các nguồn chính thống như Cổng thông tin điện tử Chính phủ, Bộ Công an, Ban chỉ đạo Phòng thủ dân sự quốc gia và các cơ quan báo chí chính thống. Đặc biệt, không đăng tải, chia sẻ hoặc tiếp tay lan truyền những bài viết, video cắt ghép, mang tính đồn đoán về “thảm họa sắp xảy ra”, gây hoang mang dư luận và ảnh hưởng đến sự ổn định của thị trường nhu yếu phẩm.

Người dân cần cảnh giác trước nguy cơ bị các đối tượng xấu lợi dụng để trục lợi, lừa đảo. Không mua sắm theo tâm lý đám đông hoặc tin theo những lời rao bán hàng dự trữ với giá cao bất thường trên mạng xã hội; không nhấp vào đường link lạ mạo danh thông báo khẩn cấp hoặc yêu cầu cài đặt ứng dụng không rõ nguồn gốc. Khi phát hiện tài khoản, trang mạng cố tình tung tin giả, bịa đặt về thiên tai, thảm họa để câu tương tác hoặc lừa đảo, người dân cần lưu lại hình ảnh, đường dẫn và thông báo cho cơ quan Công an gần nhất để xử lý.

Nhìn lại đại dịch COVID-19 cách đây 6 năm, có thể thấy sự đồng lòng, chung sức của cả hệ thống chính trị từ Trung ương đến địa phương và sự chung tay của người dân đã góp phần quan trọng vào công tác phòng, chống dịch. Tinh thần không để ai bị bỏ lại phía sau vừa giúp kiểm soát dịch bệnh hiệu quả, vừa bảo đảm an sinh, giữ vững trật tự, an toàn xã hội. Trong giai đoạn đó, thành phố Hải Phòng là một trong những điểm sáng của cả nước khi vừa duy trì sản xuất, kinh doanh, phát triển kinh tế, vừa kiểm soát và phòng, chống dịch hiệu quả.

Từ khuyến nghị của một số quốc gia về việc chuẩn bị nhu yếu phẩm dự phòng, mỗi người dân cần nâng cao ý thức trách nhiệm trong tiếp nhận và chia sẻ thông tin; chủ động kiểm chứng thông tin từ các nguồn chính thống, không đăng tải, chia sẻ hoặc tiếp tay lan truyền thông tin sai sự thật. Đây cũng là cách góp phần xây dựng môi trường mạng an toàn, lành mạnh.