Chuyển đổi số

Quảng bá di sản Hải Phòng bằng công nghệ số

HẢI ANH • 22/11/2026 07:00

Với công nghệ số, Hải Phòng đang từng bước đưa di sản vượt ra khỏi giới hạn không gian vật lý, mở rộng khả năng tiếp cận, quảng bá và phát huy giá trị văn hóa, lịch sử trong đời sống đương đại.

00:00

ma-qr.jpg
Du khách có thể quét mã QR tìm hiểu về quần thể Di tích Côn Sơn - Kiếp Bạc và các cơ sở lưu trú, dịch vụ đi kèm.

Khi di sản 'bước lên" không gian số

“Trước đây, muốn tìm hiểu, chiêm ngưỡng một di tích, du khách thường phải trực tiếp đến tham quan, nghe thuyết minh hoặc tìm đọc tư liệu. Nhưng với công nghệ số, hành trình khám phá di sản giờ đây có thể bắt đầu ngay trên chiếc điện thoại thông minh…”, ông Nguyễn Văn Chức, Phó Ban Quản lý di tích Đình Tràng, phường Hồng An chia sẻ.

Hồng An hiện lưu giữ 10 di tích, một cây di sản và một cụm di sản, trong đó có 2 di tích cấp quốc gia, 5 di tích cấp thành phố và 3 di tích thuộc danh mục kiểm kê của thành phố. Toàn bộ thông tin về hệ thống di tích trên địa bàn đã được tích hợp trên nền tảng số. Đáng chú ý, công nghệ thực tế ảo VR360 cho phép người dùng quan sát không gian di tích từ nhiều góc độ, tìm hiểu sâu hơn về lịch sử, kiến trúc và hiện vật. Không chỉ mở rộng phạm vi tiếp cận, cách làm này còn góp phần đưa di sản đến gần hơn với thế hệ trẻ - nhóm công chúng vốn quen thuộc với môi trường số. Những câu chuyện về lịch sử làng quê, nhân vật được thờ phụng, kiến trúc đình, đền không chỉ hiện diện trong những trang tư liệu hay lời kể của người cao tuổi, mà được chuyển tải bằng hình ảnh trực quan, âm thanh và trải nghiệm tương tác.

ma-qr1.jpg
Chỉ cần một mã QR và chiếc smartphone, tất cả thông tin về di tích có thể được tiếp cận nhanh chóng, chính xác.

Tại quần thể di tích Côn Sơn - Kiếp Bạc, công nghệ số cũng góp phần đổi mới hoạt động giới thiệu, quảng bá di sản. Trong dịp Lễ hội mùa Thu năm 2026, bên cạnh các nghi lễ truyền thống và hoạt động tham quan, du khách có thêm cơ hội tiếp cận Bộ thuyết minh Di sản văn hóa thế giới Côn Sơn - Kiếp Bạc. Được xây dựng từ quá trình khảo sát thực địa, nghiên cứu tư liệu, biên soạn và tiếp thu ý kiến chuyên gia, nhà khoa học, bộ thuyết minh tập trung vào hai không gian trọng điểm Côn Sơn và Kiếp Bạc. Nội dung kết nối các di tích, nhân vật lịch sử, tín ngưỡng, cảnh quan, khảo cổ học và lễ hội trong một mạch kể thống nhất, đồng thời cung cấp thông tin về hạ tầng, cơ sở lưu trú và các tuyến du lịch. Ông Nguyễn Văn Cường, Phó Trưởng ban Ban Quản lý di tích Côn Sơn - Kiếp Bạc cho biết, điểm đáng chú ý của bộ thuyết minh là cách tiếp cận tổng thể, không chỉ giới thiệu riêng lẻ từng di tích mà còn đặt các điểm đến trong mối liên hệ của quần thể di sản Yên Tử - Vĩnh Nghiêm - Côn Sơn, Kiếp Bạc và những tuyến du lịch đã được công bố. Qua đó, du khách có thể hình dung rõ hơn sự kết nối giữa các không gian văn hóa, lịch sử.

Không riêng 2 di tích trên, công nghệ số đang mở thêm cánh cửa để công chúng tiếp cận nhiều di sản khác trên địa bàn thành phố, đồng thời hỗ trợ những người làm công tác bảo tồn, quản lý và giới thiệu di sản thực hiện tốt hơn vai trò của mình.

Mở rộng không gian di sản bằng công nghệ

thuc-te-ao.jpg
Công nghệ VR360 giúp người dân, du khách quan sát toàn cảnh đình Khinh Dao, phường Hồng An từ nhiều góc độ, thuận tiện tìm hiểu kiến trúc và các giá trị lịch sử của di tích trên nền tảng số.

Với 3.981 di tích, trong đó có 2 di sản thế giới, 9 di tích, cụm di tích quốc gia đặc biệt, 257 di tích quốc gia và 722 di tích cấp thành phố, Hải Phòng sở hữu kho tàng di sản văn hóa, lịch sử và danh lam thắng cảnh phong phú. Quy mô di sản lớn cũng đặt ra yêu cầu đổi mới phương thức quản lý, bảo tồn và quảng bá, trong đó chuyển đổi số là hướng đi cần được đẩy mạnh.

Thực tế, việc ứng dụng công nghệ vào quảng bá di tích đã được thành phố triển khai từ nhiều năm trước. Năm 2023, Thành đoàn Hải Phòng khởi động dự án “Chuyển đổi số trong quảng bá di tích lịch sử - văn hóa”, hướng tới đăng ký mã QR cho các di tích trên địa bàn thành phố. Tại các điểm đến, người dân và du khách chỉ cần sử dụng điện thoại thông minh quét mã để truy cập thông tin về lịch sử, kiến trúc, nhân vật được thờ phụng và những giá trị tiêu biểu của di tích. Mô hình được triển khai tại nhiều địa phương, góp phần đưa thông tin di sản đến gần hơn với cộng đồng.

Sau hợp nhất, không gian di sản được mở rộng, đòi hỏi việc số hóa không chỉ dừng ở giới thiệu thông tin từng điểm đến mà cần hướng tới xây dựng hệ thống dữ liệu có tính kết nối. Năm nay, Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch triển khai ứng dụng Hải Phòng Go, tích hợp video, hình ảnh, dữ liệu thực tế ảo VR360 và nội dung thuyết minh tại 40 điểm du lịch tiêu biểu.

Điểm đáng chú ý của Hải Phòng Go là khả năng kết hợp nhiều hình thức tư liệu, giúp người dùng không chỉ đọc thông tin mà còn quan sát không gian, hình ảnh và tìm hiểu điểm đến thông qua trải nghiệm trực quan. Công nghệ VR360 cho phép du khách khám phá cảnh quan, kiến trúc từ nhiều góc độ. Phần thuyết minh bổ sung kiến thức về lịch sử, văn hóa. Ứng dụng tạo điều kiện để người dân, du khách trong nước và quốc tế chủ động tìm hiểu trước hoặc trong hành trình tham quan.

can-bo-bao-tang-hai-phong-huong-dan-du-khach-su-dung-app-hai-phong-go.jpg
Cán bộ Bảo tàng Hải Phòng hướng dẫn du khách sử dụng ứng dụng Hải Phòng Go để tìm hiểu, khám phá Di tích kiến trúc nghệ thuật quốc gia đình Hàng Kênh.

Tuy nhiên, số hóa di sản không chỉ đưa hình ảnh, thông tin lên môi trường mạng mà cần bảo đảm dữ liệu chính xác, thống nhất, thường xuyên cập nhật và phản ánh đầy đủ giá trị lịch sử, văn hóa của từng di tích. Thành phố cần tiếp tục mở rộng các hình thức trải nghiệm số, kết nối các điểm đến thành những hành trình khám phá di sản, đồng thời ứng dụng công nghệ vào quản lý, kiểm kê và lưu trữ tư liệu phục vụ công tác bảo tồn lâu dài.

HẢI ANH
(0) Bình luận
Quảng bá di sản Hải Phòng bằng công nghệ số