(HPĐT)- Theo quy định của pháp luật Việt Nam, có thể phân loại thành hai nhóm hòa giải, đối thoại: một là hòa giải, đối thoại trong tố tụng và hai là hòa giải, đối thoại ngoài tố tụng.

Hòa giải, đối thoại trong tố tụng là một giai đoạn của hoạt động tố tụng dân sự, tố tụng hành chính, mang tính chất bắt buộc trong quá trình giải quyết tranh chấp tại Tòa án, do Thẩm phán tiến hành.
Hòa giải ngoài tố tụng là hoạt động độc lập với quá trình tố tụng của Tòa án, không mang tính chất bắt buộc, các bên tự quyết định việc lựa chọn hòa giải, đối thoại để giải quyết tranh chấp. Chủ thể tiến hành hòa giải là cá nhân, cơ quan, tổ chức có thẩm quyền. Kết quả hòa giải thành, đối thoại thành do các bên tự nguyện thi hành. Một hoặc hai bên tham gia hòa giải có thể yêu cầu Tòa án ra quyết định công nhận kết quả hòa giải thành theo thủ tục quy định của Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015. Hòa giải, đối thoại tại Tòa án là một loại hòa giải, đối thoại ngoài tố tụng. Quyết định công nhận kết quả hòa giải thành, đối thoại thành được thực hiện theo thủ tục quy định của Luật Hòa giải, đối thoại tại Tòa án.
Hòa giải, đối thoại trong tố tụng
- Hòa giải trong giải quyết các vụ án về tranh chấp dân sự, hôn nhân và gia đình, kinh doanh, thương mại, lao động; việc yêu cầu công nhận thuận tình ly hôn, thỏa thuận nuôi con, chia tài sản khi ly hôn theo quy định của Bộ luật Tố tụng dân sự; Bộ luật Tố tụng dân sự quy định hòa giải là một trong những nguyên tắc cơ bản của tố tụng dân sự.
Tại phiên tòa mà các đương sự thống nhất đề nghị Tòa án tạm ngừng phiên tòa để họ tự hòa giải thì Tòa án tạm ngừng phiên tòa để các đương sự hòa giải với nhau.
- Đối thoại trong giải quyết các vụ án hành chính theo quy định của Luật Tố tụng hành chính.
Một số loại hình hòa giải ngoài tố tụng
- Hòa giải ở cơ sở: Hòa giải ở cơ sở hòa giải các mâu thuẫn, tranh chấp, vi phạm pháp luật do hòa giải viên tiến hành theo quy định của Luật Hòa giải ở cơ sở.
- Hòa giải tranh chấp lao động: Hòa giải tranh chấp lao động cá nhân, tranh chấp lao động tập thể về quyền hoặc về lợi ích do Hòa giải viên lao động hoặc Hội đồng trọng tài lao động tiến hành theo quy định của Bộ luật Lao động.
- Hòa giải tranh chấp đất đai tại UBND cấp xã: Hòa giải các tranh chấp đất đai tại UBND xã, phường, thị trấn nơi có đất tranh chấp. Chủ tịch UBND cấp xã phối hợp với Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam cấp xã và các tổ chức thành viên của Mặt trận, các tổ chức xã hội khác tiến hành hòa giải tranh chấp đất đai theo quy định của Luật Đất đai năm 2013.
- Hòa giải tranh chấp thương mại: Hòa giải tranh chấp giữa các bên phát sinh từ hoạt động thương mại, tranh chấp giữa các bên trong đó ít nhất một bên có hoạt động thương mại, tranh chấp khác giữa các bên mà pháp luật quy định được giải quyết bằng hòa giải thương mại.
- Hòa giải, đối thoại tại Tòa án theo quy định của Luật Hòa giải, đối thoại tại Tòa án./.
Theo Sổ tay nghiệp vụ, kỹ năng hòa giải, đối thoại tại Tòa án