(HPĐT)- Công chứng là việc công chứng viên của một tổ chức hành nghề công chứng chứng nhận tính xác thực, hợp pháp của hợp đồng, giao dịch dân sự khác bằng văn bản; tính chính xác, hợp pháp, không trái đạo đức xã hội của bản dịch giấy tờ, văn bản từ tiếng Việt sang tiếng nước ngoài hoặc từ tiếng nước ngoài sang tiếng Việt mà theo quy định của pháp luật phải công chứng hoặc cá nhân, tổ chức tự nguyện yêu cầu công chứng.
Những thuận lợi và khó khăn
Luật Công chứng (sửa đổi) được Quốc hội khoá 13 thông qua ngày 20-6-2014, có hiệu lực thi hành từ ngày 1-1-2015. Sau hơn 7 năm triển khai thực hiện, Luật Công chứng đã đi vào cuộc sống, đóng góp tích cực vào việc thực hiện chủ trương xã hội hoá hoạt động công chứng; bảo đảm tính an toàn pháp lý cho các hợp đồng, giao dịch, giá trị sử dụng bản dịch, góp phần tạo lập môi trường pháp lý thuận lợi, tin cậy cho các hoạt động đầu tư, kinh doanh, thương mại và qua đó, góp phần quan trọng vào tiến trình cải cách hành chính và cải cách tư pháp.
Tuy nhiên, bên cạnh những kết quả đã đạt được, thực tiễn triển khai thực hiện Luật Công chứng năm 2014 bộc lộ một số hạn chế, bất cập cần được khắc phục. Trong những năm gần đây, các vụ án tranh chấp hợp đồng, giao dịch do Công chứng viên chứng nhận bị cơ quan Tòa án tuyên hủy và tuyên vô hiệu ngày càng nhiều, chủ yếu xuất phát từ những sai sót, sai phạm xảy ra trong quá trình hành nghề của Công chứng viên; chất lượng hoạt động công chứng có lúc, có nơi chưa đáp ứng được yêu cầu, chưa bắt kịp tiến bộ và ứng dụng công nghệ thông tin trong bối cảnh nền kinh tế đang “chuyển đổi số”; công tác quản lý nhà nước, tự quản của tổ chức xã hội - nghề nghiệp của Công chứng viên còn hạn chế.
Tiếp tục hoàn thiện pháp luật
Trong điều kiện hiện nay, khi lĩnh vực công chứng được đưa vào xã hội hóa thì cùng với sự phát triển về số lượng các Văn phòng công chứng cũng đặt ra yêu cầu về nâng cao chất lượng đối với các công chứng viên, trong đó giải pháp trước hết là hoàn thiện pháp luật về công chứng.
Cần xây dựng cơ chế phối hợp về chuyên môn, nghiệp vụ giữa các tổ chức hành nghề công chứng với nhau và với các cơ quan quản lý nhà nước về công chứng; bảo đảm tính chính xác, kịp thời các dữ liệu công chứng để các tổ chức hành nghề công chứng và các công chứng viên có thể khai thác đạt được hiệu quả cao nhất; thường xuyên tổ chức các chương trình hội thảo, tọa đàm hay các buổi sinh hoạt chuyên đề về kỹ năng, kinh nghiệm giải quyết khó khăn, vướng mắc khi chứng nhận hợp đồng, giao dịch trong hoạt động công chứng.
Trong thời đại “chuyển đổi số” hiện nay, trình tự, thủ tục công chứng có thể quy định theo hướng linh hoạt hơn nhưng vẫn phải bảo đảm các nguyên tắc cơ bản của hoạt động công chứng; tạo lập nền tảng pháp lý cần thiết để triển khai việc “chuyển đổi số” trong hoạt động công chứng phù hợp với xu thế và yêu cầu của thời kỳ mới; phát huy trách nhiệm tự quản các tổ chức xã hội - nghề nghiệp của Công chứng viên phù hợp với quy định của pháp luật và thông lệ quốc tế…/.
PHẠM ĐỨC
