Ưu đãi có trọng tâm, thúc đẩy đầu tư vì cộng đồng

Không phải ngẫu nhiên, chủ trương miễn, giảm tiền thuê đất đối với các cơ sở thực hiện xã hội hóa và dự án phi lợi nhuận được Ban Thường vụ Thành ủy Hải Phòng xác định là một trong những nội dung trọng tâm trước kỳ họp HĐND thành phố sẽ diễn ra vào ngày 27 và 28/7 tới.

Trong bối cảnh thành phố bước vào giai đoạn phát triển mới với yêu cầu vừa tăng trưởng nhanh, vừa nâng cao chất lượng an sinh xã hội thì đây là quyết sách mang nhiều ý nghĩa.

Nhiều năm qua, Hải Phòng luôn nằm trong nhóm địa phương dẫn đầu cả nước về thu hút đầu tư. Tuy nhiên, nếu khu vực công nghiệp, logistics hay hạ tầng giao thông có sức hút mạnh mẽ thì các lĩnh vực giáo dục, y tế, văn hóa, thể thao, môi trường, vốn là những lĩnh vực mang tính phục vụ cộng đồng vẫn cần thêm động lực để thu hút doanh nghiệp tham gia. Một trong những rào cản lớn nhất chính là chi phí đất đai.

Đối với các dự án xã hội hóa hoặc hoạt động phi lợi nhuận, hiệu quả đầu tư không được đo bằng tỷ suất lợi nhuận mà bằng giá trị xã hội mang lại. Khi chi phí thuê đất chiếm tỷ trọng lớn trong tổng mức đầu tư, khả năng mở rộng quy mô, nâng cao chất lượng dịch vụ hay giảm chi phí cho người dân đều bị ảnh hưởng. Việc thành phố thực hiện chủ trương miễn, giảm tiền thuê đất với dự án xã hội hóa và dự án phi lợi nhuận sẽ tạo dư địa để các nhà đầu tư mạnh dạn hơn khi quyết định triển khai dự án.

Tuy nhiên, thành phố không lựa chọn cách ưu đãi dàn trải. Dự thảo nghị quyết sắp trình HĐND sắp tới tập trung vào các lĩnh vực được khuyến khích xã hội hóa theo quy định như giáo dục, đào tạo, dạy nghề, y tế, văn hóa, thể thao, môi trường cùng các dự án phi lợi nhuận và những địa bàn cần ưu tiên phát triển.

Đây là cách tiếp cận có trọng tâm, bảo đảm nguồn lực ưu đãi được sử dụng đúng nơi, đúng mục tiêu, tránh tình trạng chính sách bị lợi dụng hoặc tạo ra sự cạnh tranh thiếu công bằng.

Quyết sách này thể hiện sự thay đổi trong tư duy phát triển. Thay vì Nhà nước đầu tư toàn bộ, thành phố Hải Phòng đang lựa chọn mô hình Nhà nước tạo cơ chế để khu vực tư nhân và các tổ chức xã hội cùng tham gia cung cấp các dịch vụ công.

Ưu đãi luôn phải đi cùng kỷ cương. Ngay trong quá trình xây dựng nghị quyết, Ban Thường vụ Thành ủy yêu cầu các cơ quan chuyên môn tính toán kỹ tác động đến nguồn thu ngân sách, rà soát đầy đủ cơ sở pháp lý, quy định chuyển tiếp cũng như đối tượng được hưởng chính sách.

Tại buổi thẩm tra của Ban Đô thị HĐND thành phố ngày 21/7, nhiều ý kiến cũng tập trung làm rõ phạm vi áp dụng, đánh giá tác động ngân sách và bổ sung các loại hình xã hội hóa phù hợp với định hướng phát triển của thành phố.

Cách làm này cho thấy thành phố không đánh đổi nguồn thu để lấy tăng trưởng bằng mọi giá. Mục tiêu là tạo ra cơ chế đủ hấp dẫn để thu hút đầu tư nhưng vẫn bảo đảm kỷ luật tài chính và sử dụng hiệu quả tài nguyên đất đai. Đó cũng là yêu cầu đặt ra trong bối cảnh Luật Đất đai năm 2024 đã có hiệu lực, đòi hỏi các chính sách địa phương phải bảo đảm đồng bộ, minh bạch và thống nhất.

Muốn xây dựng một đô thị hiện đại không chỉ cần những khu công nghiệp mới, những bến cảng hiện đại hay những tuyến đường rộng mở. Thành phố còn cần thêm trường học chất lượng, bệnh viện hiện đại, trung tâm văn hóa, công trình thể thao, cơ sở bảo vệ môi trường và các thiết chế xã hội đáp ứng nhu cầu ngày càng cao của người dân. Những công trình ấy rất cần sự tham gia của khu vực tư nhân thông qua các chính sách đủ sức hấp dẫn.

Trong cuộc cạnh tranh thu hút đầu tư giữa các địa phương, lợi thế không chỉ nằm ở hạ tầng hay vị trí địa lý mà còn ở chất lượng thể chế và khả năng đồng hành của chính quyền. Chính sách miễn, giảm tiền thuê đất đối với các dự án xã hội hóa và phi lợi nhuận nếu được ban hành với cơ chế minh bạch, khả thi và triển khai hiệu quả, sẽ không chỉ tháo gỡ khó khăn, vướng mắc cho nhà đầu tư mà còn tạo thêm một lợi thế cạnh tranh mới cho thành phố.