Đội ngũ vững, giáo dục mạnh

Tỷ lệ giáo viên đạt chuẩn đào tạo cao hơn bình quân cả nước, cùng những kết quả nổi bật ở cả giáo dục mũi nhọn và giáo dục đại trà đang tạo nền tảng để Hải Phòng bước vào năm học 2026 - 2027 với kỳ vọng mới.

Một nền giáo dục muốn phát triển bền vững trước hết phải có một đội ngũ nhà giáo vững vàng. Chương trình giáo dục có thể đổi mới, cơ sở vật chất có thể được đầu tư, công nghệ có thể được đưa vào trường học ngày càng nhiều, nhưng chất lượng giáo dục cuối cùng vẫn được quyết định bởi người thầy - người trực tiếp tổ chức hoạt động dạy học và đồng hành với sự trưởng thành của học sinh.

Từ yêu cầu ấy, những con số về đội ngũ giáo viên cho thấy nền tảng đội ngũ nhà giáo của thành phố đang được củng cố vững chắc. Theo thống kê, toàn ngành hiện có hơn 72.000 cán bộ quản lý, giáo viên, giảng viên, nhân viên và người lao động. Trong đó, tỷ lệ giáo viên đạt trình độ chuẩn đào tạo trở lên ở các cấp học khá cao: mầm non 92,96%; tiểu học 96,96%; THCS 96,91%; THPT đạt 100%.

Đáng chú ý, tỷ lệ giáo viên đạt chuẩn ở mầm non, tiểu học và THCS của thành phố đều cao hơn bình quân cả nước. Đây là kết quả của quá trình chuẩn hóa đội ngũ, đồng thời cho thấy sự quan tâm đầu tư cho giáo dục của thành phố trong nhiều năm qua.

Điều đáng nói hơn nằm ở chỗ những lợi thế về đội ngũ đang từng bước được phản ánh qua chất lượng học tập của học sinh.

Năm học 2025 - 2026, học sinh Hải Phòng giành 208 giải học sinh giỏi quốc gia, thuộc nhóm 4 địa phương có số lượng giải cao nhất cả nước; đồng thời đoạt 5 giải khoa học kỹ thuật cấp quốc gia. Đây là những thành tích nổi bật của giáo dục mũi nhọn, cho thấy năng lực phát hiện, bồi dưỡng học sinh có năng khiếu của thành phố tiếp tục được duy trì.

Không chỉ vậy, giáo dục đại trà cũng ghi nhận nhiều kết quả tích cực. Tỷ lệ tốt nghiệp THPT đạt 99,31%; điểm trung bình kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2026 đạt 6,171 điểm, xếp thứ 3 toàn quốc, tăng 3 bậc so với năm 2025. Giáo dục mầm non 5 tuổi huy động trẻ đến trường đạt 99,31%; tỷ lệ học sinh tiểu học hoàn thành chương trình đạt 99,98%.

Những con số ấy có ý nghĩa hơn một bảng thành tích. Bởi một nền giáo dục mạnh không chỉ được đo bằng số giải học sinh giỏi, mà còn phải được nhìn từ chất lượng của số đông học sinh. Giáo dục mũi nhọn tạo nên những dấu ấn nổi bật; giáo dục đại trà tạo nên mặt bằng chất lượng và sức bền của cả hệ thống.

Những kết quả trên là nền tảng để thành phố bước vào năm học 2026 - 2027 với một diện mạo mới. Sau sắp xếp, mạng lưới cơ sở giáo dục công lập của thành phố được tinh gọn từ 1.440 xuống còn 870 cơ sở, cùng khoảng 200 cơ sở giáo dục tư thục.

Việc tổ chức lại mạng lưới không chỉ nhằm giảm đầu mối mà quan trọng hơn là tạo điều kiện phân bổ nguồn lực hợp lý, tập trung đầu tư cho những nơi thực sự cần thiết, nâng cao hiệu quả hoạt động của từng cơ sở giáo dục.

Cùng với đó, đội ngũ nhà giáo và cán bộ quản lý tiếp tục được củng cố. Hơn 2.292 tiến sĩ, thạc sĩ đang là nguồn lực quan trọng để Hải Phòng nâng cao chất lượng giáo dục trong giai đoạn mới.

Tuy nhiên, từ lợi thế về trình độ đội ngũ đến chất lượng giáo dục thực chất còn một khoảng cách cần tiếp tục thu hẹp. Đạt chuẩn về trình độ đào tạo không phải là điểm kết thúc, mà phải là điểm khởi đầu cho quá trình nâng cao năng lực nghề nghiệp của mỗi nhà giáo.

Trong mỗi lớp học hôm nay, người thầy giáo không chỉ truyền đạt kiến thức. Họ phải biết khơi dậy hứng thú học tập, phát triển năng lực và phẩm chất của học sinh; biết ứng dụng công nghệ phù hợp; biết phân hóa việc dạy học để không bỏ lại phía sau những học sinh còn hạn chế, đồng thời tạo không gian cho những học sinh có năng lực phát triển.

Điều đó đòi hỏi ngành giáo dục không chỉ tiếp tục nâng tỷ lệ giáo viên đạt chuẩn, mà cần quan tâm sâu hơn đến chất lượng của chuẩn. Đào tạo, bồi dưỡng phải sát với nhu cầu thực tế của giáo viên; đánh giá đội ngũ cần chú trọng hiệu quả công việc và sự tiến bộ của học sinh, đồng thời tạo môi trường để những giáo viên có năng lực được phát huy, chia sẻ và lan tỏa cách làm hay.

Năm học 2026 - 2027 vì thế có thể xem là một bước chuyển quan trọng. Hải Phòng đang có lợi thế về quy mô, nguồn lực, mạng lưới trường lớp và đội ngũ. Những kết quả đạt được trong năm học vừa qua cho thấy nền tảng ấy đã bắt đầu chuyển hóa thành chất lượng.

Điều cần hướng tới trong năm học mới là làm cho sự chuyển hóa ấy ngày càng rõ nét hơn, đó là mỗi giáo viên vững chuyên môn hơn, mỗi giờ học hiệu quả hơn, mỗi học sinh được quan tâm và phát triển tốt hơn.

Từ nền tảng đội ngũ, Hải Phòng có cơ sở để kỳ vọng vào một bước tiến mới của giáo dục. Nhưng để kỳ vọng trở thành kết quả, “chuẩn” cần được đo bằng những thay đổi thực chất trong từng lớp học, bằng sự tiến bộ của từng học sinh và bằng niềm tin ngày càng lớn của phụ huynh, xã hội đối với nhà trường. Đó mới là giá trị bền vững nhất của quá trình nâng chuẩn đội ngũ và cũng là thước đo quan trọng của chất lượng giáo dục Hải Phòng trong năm học mới.